Selekcja tegorocznych kandydatów układa się w wielogłosowy portret współczesnej Europy, co oddają prezentowane filmy.

RODZINA, RELACJE I WIĘZI

• PAMIĘTAJ, ŻEBY MRUGNĄĆ (Litwa, 2022) – Francuska para adoptuje rodzeństwo z Litwy i zatrudnia Litwinkę jako tłumaczkę. Z czasem pojawiają się napięcia wynikające z różnic kulturowych, metod wychowawczych i rywalizacji o uczucia dzieci.
• LIGHT AS FEATHERS (Niderlandy, 2018) – Eryk dorasta w toksycznie zależnej relacji z kontrolującą matką. Zakochując się w młodszej sąsiadce, odtwarza w tej relacji wzorce przemocy i dominacji.
• ARTHUR I DIANA (Niemcy, 2023) – Podróż rodzeństwa z Berlina do Paryża zamienia się w sentymentalną eskapadę, w której przeszłość powraca w nieoczekiwanych momentach. Film opowiada o więziach, które można odzyskać mimo upływu lat.
• CIDADE RABAT (Portugalia, 2023) – Helena po śmierci matki czuje się zagubiona. Stopniowo odnajduje w sobie poczucie wyzwolenia i radość z drobnych rzeczy. Jej cicha transformacja odsłania siłę, jaka rodzi się z żałoby.

TOŻSAMOŚĆ, KRYZYS I POSZUKIWANIE SIEBIE

• CZY KTOŚ WIDZIAŁ TĘ KOBIETĘ? (Serbia/Chorwacja, 2022) – Draginja, sprzedawczyni odkurzaczy, znajduje zwłoki podobnej do siebie kobiety. Zawieszona między rzeczywistością a iluzją, doświadcza różnych wersji własnego życia i stara się uciec przed samą sobą.
• TO JEJ SZUKAM (Hiszpania, 2018) – Max prowadzi beztroskie życie do chwili, gdy jego współlokatorka decyduje się wyprowadzić. Nocna wędrówka po Barcelonie staje się dla niego momentem przebudzenia.
• ZAPISKI Z LATA (Hiszpania, 2023) – Powrót na rodzinne wybrzeże zmusza Martę do weryfikacji życiowych wyborów, miłosnych relacji i wcześniejszych ambicji. Letnia opowieść o tym, że dorosłość rzadko bywa tak uporządkowana, jak sobie wyobrażamy.

WOJNA I W KRYZYS

• WHO IF NOT US (Niemcy/Ukraina, 2023) – Dokument ukazujący młodych Ukraińców dorastających w realiach wojny. Mimo traumy, przemocy i emigracji nie tracą nadziei na przyszłość.

RÓŻNICE KULTUROWE

• MAOUSSI (Francja, 2024) – Babette niechętnie przyjmuje pod dach kongijskiego muzyka. Laboratoryjna myszka staje się łącznikiem między ich odmiennymi światami.
• Z DALA OD ŚWIATA (Portugalia/Francja, 2023) – Rok 1903, młody pisarz Victor Segalen zanurza się w świecie sztuki i własnych niespełnionych ambicji. Zaczyna pisać swój nieukończony „Esej o egzotyce”.

WSPOMNIENIA I PRZEMIJANIE

• UMARŁEM JUŻ TRZY RAZY (Francja, 2025) – 80-letni artysta Jacques Nolot opowiada szczerze o swoim życiu, lękach i namiętnościach. Wspomina wydarzenia i relacje, mając świadomość zbliżającego się końca.

W JAKI SPOSÓB MOŻNA ODDAĆ GŁOS NA FESTIWALOWE FILMY?

• Wystarczy wejść na stronę  ArteKino Festival i obejrzeć interesujące nas pozycje.
• Następnie przycisnąć „Zagłosuj” pod nazwą filmu i wskazać odpowiednią liczbę gwiazdek (można ocenić więcej niż jeden film).
• Zalogować się na darmowe konto na platformie, aby przesłać głos (lub założyć je całkowicie za darmo).

Każdy oddany głos wpływa na wybór laureata Europejskiej Nagrody Publiczności i wzmacnia głos nowych twórców europejskiego kina. Wyniki głosowania zostaną ogłoszone w styczniu 2026 – zwycięski film będzie można zobaczyć na platformie ARTE.tv bez opłat.

Źródło: Informacja prasowa

NOWE POKOLENIE EUROPEJSKIEGO KINA

ArteKino Festival stanowi miejsce poszukiwań nowego języka filmowego. Kuratorzy festiwalu koncentrują się na młodych twórcach, którzy z odwagą podejmują tematy osobiste, społeczne i tożsamościowe, wykorzystując kino jako narzędzie obserwacji współczesnego świata. Wiele prezentowanych filmów to debiuty – celem wydarzenia jest stworzenie nowej więzi między premierowymi dziełami a szeroką publicznością spragnioną świeżych, istotnych i pełnych pasji spojrzeń na aktualne problemy. Tegoroczna selekcja skupia twórców przełamujących konwencje, otwartych na eksperymenty i łączenie różnych form, a jednocześnie głęboko zakorzenionych w swoich lokalnych realiach.

EUROPA WIDZIANA Z BLISKA

Filmy prezentowane w programie budują panoramę Europy widzianej z bliska: poprzez doświadczenia jednostek, rodzin i niewielkich społeczności, a także zmagania dorastania, migracji, wrażliwości ekologicznej czy napięć społecznych. Razem tworzą mapę tematów, które jednocześnie nas łączą i pokazują, że jesteśmy różni – ukazują wspólne troski i wyzwania, ale też lokalne osobliwości, z których składa się europejska mozaika. Właśnie w tej różnorodności rodzi się przestrzeń dialogu: każdy z tytułów proponuje własny sposób rozmowy ze współczesnością i z tradycją kina.

POLSKI PEJZAŻ W EUROPEJSKIM KADROWANIU

Wśród tegorocznych tytułów na szczególną uwagę polskiej publiczności zasługuje film „Light as Feathers” holenderskiej reżyserki Rosanne Pel. To portret piętnastoletniego Eryka dorastającego w polskiej wsi, w tradycyjnej społeczności zajmującej się skubaniem gęsi. Reżyserka przedstawia miejsce pozornie odległe od europejskich metropolii, a jednak głęboko wpisane w puls współczesności: przestrzeń, w której codzienność odsłania napięcia między rodziną, lojalnością i potrzebą samookreślenia. W tej pozornie spokojnej rzeczywistości dojrzewa Eryk – mieszkający z matką, babcią i prababcią. Jest wychowywany bez ojca i uwikłany w toksycznie bliską relację z kontrolującą, rozgoryczoną i rozczarowaną życiem matką. Dorastając w tak ukształtowanym świecie, zaczyna utożsamiać miłość z dominacją i prawem do przemocy, co staje się  widoczne, gdy zakochuje się w 13-letniej sąsiadce Klaudii i przenosi na tę relację wzorce wyniesione z domu.

Film ukazuje jak lokalna historia – spleciona z rodzinnych zależności, toksycznych uczuć i surowego krajobrazu – potrafi przemawiać uniwersalnym językiem i włączać polską prowincję w szeroki dialog europejskiego kina.

FESTIWAL TWORZONY PRZEZ WIDZÓW I DLA WIDZÓW

Podczas festiwalu przyznawane są dwie nagrody: Europejska Nagroda Publiczności (20 000 euro) oraz Nagroda Młodego Jury (10 000 euro), wręczana przez jury złożone z Europejczyków w wieku 18–25 lat.

Dostęp do wszystkich filmów jest całkowicie bezpłatny i nie wymaga rejestracji ani subskrypcji, a produkcje można oglądać w internecie przez cały grudzień w sześciu wersjach językowych. W ten sposób festiwal pozostaje jednym z najważniejszych projektów ARTE.tv, potwierdzając kluczowe założenie platformy, aby kultura docierała do wszystkich, a nie tylko do uprzywilejowanych odbiorców. Internet pozwala dziś dzielić się utworami audio i wideo z każdym, kto poszukuje interesujących treści – również z tymi, którzy na co dzień mają ograniczony dostęp do kultury lub czują się z wykluczeni z racji odległości od dużych ośrodków miejskich.

Link do polskiej strony festiwalu: Nadchodzące – ARTE Kino

WSZYSTKIE FILMY PREZENTOWANE W RAMACH FESTIWALU ARTEKINO

ARTHUR I DIANA
(Arthur & Diana)
reż. Sara Summa
Niemcy, 2023, 108 min.

CIDADE RABAT
(Cidade Rabat)
reż. Susana Nobre
Portugalia, 2023, 101 min.

CZY KTOŚ WIDZIAŁ TĘ KOBIETĘ?
(Da li ste videli ovu zenu?)
reż. Dušan Zorić & Matija Gluščević
Serbia, Chorwacja, 2022, 79 min.

UMARŁEM JUŻ TRZY RAZY
(Je suis déjà mort trois fois…)
reż. Maxence Vassilyevitch
Francja, 2025, 64 min.

LIGHT AS FEATHERS
(Light As Feathers)
reż. Rosanne Pel
Niderlandy, 2018, 85 min.

Z DALA OD ŚWIATA
(Longe de Estrada)
reż. Hugo Vieira da Silva
współreż. Paulo Milhomens
Portugalia, Francja, 2023, 105 min.

MAOUSSI
(Mousey)
reż. Charlotte Schiøler
Francja, 2024, 75 min.

ZAPISKI Z LATA
(Notas sobre un verano)
reż. Diego Llorente
Hiszpania, 2023, 83 min.

PAMIĘTAJ, ŻEBY MRUGNĄĆ
(Remember to Blink)
reż. Austėja Urbaitė
Litwa, 2022, 99 min.

TO JEJ SZUKAM
(Yo La Busco)
reż. Sara Gutiérrez
Hiszpania, 2018, 85 min.

WHO IF NOT US
(Who If Not Us)
reż. Nicole Medvecka
Niemcy, Ukraina, 2023, 66 min.

Zdjęcie główne: kadr z filmu „To jej szukam” (reż. Sara Gutiérrez) / materiały prasowe

Źródło: Informacja prasowa

Najwięcej głosów w kategorii FILMY FABULARNE otrzymał film Głos Hind Rajab / The Voice of Hind Rajab (Tunezja / Francja 2025) w reżyserii Kaouther Ben Hania, laureat Srebrnego Lwa – Grand Jury Prize oraz ośmiu innych nagród pozaregulaminowych na festiwalu w Wenecji.

W kategorii FILMY DOKUMENTALNE niekwestionowanym zwycięzcą był film Znaki Pana Śliwki / Signs of Mr. Plum (Polska 2025) w reż. Urszuli Morgi i Bartosza Mikołajczyka – historia Karola Śliwki, polskiego artysty grafika, autora ikonicznych znaków graficznych, które ożywiając ponurą komunistyczną Polskę, na zawsze zmieniły oblicze polskiego designu.

W kategorii FILMY KRÓTKOMETRAŻOWE najwięcej głosów otrzymał film Marcina Modzelewskiego, Lift Lady (Polska 2025), który opowiada o surrealistycznej codzienności Mzii, byłej snajperki, nadzorującej płatną windę w Tbilisi – jedyny taki ciąg komunikacyjny na świecie.

Nagrodę Publiczności sekcji WOLNY DUCH / FREE SPIRIT AWARD otrzymał film Cięcie skał / Cutting Through Rocks (Iran / Niemcy / Stany Zjednoczone 2025) w reżyserii Sary Khaki – dokumentalna opowieść o Sarze Shahverdi – pierwszej radnej wybraną przez mieszkańców swojej wsi w Iranie, która zamierza przełamać długoletnie tradycje patriarchalne, szkoląc nastoletnie dziewczęta w jeździe na motocyklach i powstrzymując małżeństwa dzieci.

PLEBISCYT PUBLICZNOŚCI:

Filmy Fabularne – TOP 20

1. Głos Hind Rajab / The Voice of Hind Rajab
2. Anioł Stróż / Good Fortune
3. Dusza idealna / You Found Me
4. Mała Amelia / Little Amélie
5. Dobry wieczór, dobry dzień / Beautiful Evening, Beautiful Day
6. Ścieżki życia / The Salt Path
7. Ostatni wiking / The Last Viking
8. Dom dobry / Home Sweet Home
9. Donnie Darko / Donnie Darko
10. Dziewczęta / Our Girls
11. Left-Handed Girl
12. Mam na imię Ziba / Whisper My Name
13. Ojciec / Father
14. Smak poziomek / Wild Strawberries
15. Jak bracia / Homebound
16. Dziewczynka, która skradła czas / The Girl Who Stole Time
17. Taniec lisów / Wild Foxes
18. Wyspa dnia wczorajszego / Yesterday Island
19. Brat / Brother
20. To był zwykły przypadek / It Was Just an Accident

Filmy Dokumentalne – TOP 10

1. Znaki Pana Śliwki / Signs of Mr. Plum Pokazy
2. Cięcie skał / Cutting Through Rocks
3. Mężczyźni na tratwach / The Raftsmen
4. Wojna o sztukę / War on Art
5. Uchwycić Ją / Framing Her
6. Fritz Litzmann, mój ojciec i ja / Fritz Litzmann: A Family Story
7. Szpiedzy wśród nas / The Spies Among Us
8. Tajemnica Gwiaździstej Eskadry / Mystery of the Starry Squadron
9. Co do… kury? / What the… Hen?
10. Grunt pod naszymi stopami / The Ground Beneath Our Feet

Filmy krótkometrażowe – TOP 10

1. Lift Lady
2. Śnieżny miś / Snow Bear
3. Okienko / Window
4. Nibylandex / Neverlandex
5. Wiecznie zielony / Forevergreen
6. Qaher / Qaher
7. Kogut zwany Sanyi / Sanyi the Rooster
8. Już mnie tu nie ma / I Am Not Here Anymore
9. Dobre Serce / A Good Heart
10. Żaden człowiek nie jest wyspą / No Man Is an Island

Źródło: Informacja prasowa

WARSAW GRAND PRIX:

– NINO, reż. Pauline Loquès – Francja 2025

Główna nagroda trafia do dzieła o wielkiej subtelności. Unikając banałów, historia rozwija się z empatią wobec bohatera i zaskoczeniem dla widza, z czułością ukazując młodego mężczyznę, który staje w obliczu kresu własnego życia.

Warsaw Grand Prix obejmuje nagrodę pieniężną w wysokości 100 000 zł ufundowaną przez Prezydenta m.st. Warszawy.

NAGRODA ZA NAJLEPSZĄ REŻYSERIĘ:

– DZIEWCZĘTA / OUR GIRLS / VOOR DE MEISJES, reż. Mike van Diem – Niderlandy / Austria / Belgia 2025

Jury nagradza film i reżysera, którzy odważnie skłaniają nas do zadania sobie pytania, jak daleko bylibyśmy w stanie się posunąć dla tych, których kochamy. Każda scena wydaje się przemyślana, a każda rola prowadzi widza od śmiechu, przez gniew, aż po żałobę – nieustannie zmuszając nas do refleksji nad własnymi wyborami moralnymi.

SPECJALNA NAGRODA JURY:

dla głównej obsady filmu
– DOM DOBRY / HOME SWEET HOME, reż. Wojtek Smarzowski – Polska 2025

Jury docenia odwagę, precyzję i emocjonalną głębię dwóch głównych ról w filmie Wojtka Smarzowskiego Dom dobry. Dzięki swojej grze Agata Turkot i Tomasz Schuchardt zamieniają brutalną, tragiczną historię w pełen napięcia dramat psychologiczny, który bada najciemniejsze zakamarki ludzkiej natury.

WYRÓŻNIENIE

– Milan Ondrík za główną rolę w filmie

OJCIEC / FATHER / OTEC, reż. Tereza Nvotová – Słowacja / Czechy / Polska 2025

Wyróżnienie specjalne otrzymał Milan Ondrík za rolę w filmie Ojciec (Father / Otec), za powściągliwy, a zarazem pełen siły portret mężczyzny, którego świat niespodziewanie się rozpada.

Jury KONKURSU 1–2 w składzie ​​Frauke Lodders, Grzegorz Dębowski, Jan Cvitkovič przyznało nagrody:

ZWYCIĘZCA KONKURSU 1–2:

– OMAHA, reż. Cole Webley – Stany Zjednoczone, 2025

Za wyjątkową czułość i wrażliwość oraz za opowieść o bohaterze, który przegrał wszystkie swoje bitwy jeszcze zanim film się rozpoczął. Za historię, która przypomina nam, że czasem trzeba stracić wszystko, by zrozumieć, że wciąż jest coś, o co warto walczyć. Za film, który łamie serce na tysiąc kawałków…

WYRÓŻNIENIE:

– TANIEC LISÓW / WILD FOXES / LA DANSE DES RENARDS, reż. Valery Carnoy – Belgia / Francja, 2025

Za opowieść o upadku, który odbiera wszystko i pozostawia blizny — a mimo to odsłania prawdziwe znaczenie siły, przyjaźni i miłości. Za niezwykłe portrety ludzi, za pokazanie, że dorastanie jest bitwą, a przyjaźń może być ringiem bokserskim. Ale przede wszystkim — za ukazanie najważniejszej walki ze wszystkich, tej, którą toczymy sami ze sobą.

Jury KONKURSU FILMÓW DOKUMENTALNYCH w składzie Olha Bregman, David Čálek, Tomasz Knittel przyznało następujące nagrody:

NAJLEPSZY FILM DOKUMENTALNY

– SZPIEDZY WŚRÓD NAS / THE SPIES AMONG US, reż. Jamie Silverman, Gabriel Silverman – Stany Zjednoczone 2025

Filmowy bohater, ofiara wschodnioniemieckiej tajnej policji Stasi, ujawnia genialną paralelę między kryminalnym komunistycznym szpiegostwem a wynaturzonymi praktykami współczesnego populizmu. Zdecydowaliśmy się docenić wyrafinowany język filmowy, znakomite zdjęcia, montaż i dramaturgię. To głęboko poruszająca i potężna opowieść o poszukiwaniu wolności, prawdy i osobistego uzdrowienia.

WYRÓŻNIENIE:

– 3000 KM NA ROWERZE / 3000KM BY BIKE / 3000 KM EN BICICLETA, reż. Ivan Vescovo – Argentyna 2025

Pragniemy przyznać to specjalne wyróżnienie wyjątkowemu filmowi, który przedstawia nam charyzmatycznego młodego mężczyznę. Razem z nim wyruszamy w niezwykłą podróż przez piękny kraj — w poszukiwaniu samego siebie i prawdziwej miłości. Ten film jest wizualnie potężnym manifestem młodości, wolności i siły ludzkiego ducha.

NAGRODA POLSKIEGO INSTYTUTU SZTUKI FILMOWEJ:

– ANIOŁ STRÓŻ / GOOD FORTUNE, reż. Aziz Ansari – Stany Zjednoczone 2025

Polski dystrybutor: Monolith Films

Nagroda PISF w wysokości 40 000 zł przyznawana jest polskiemu dystrybutorowi filmu prezentowanego w sekcji Konfrontacje, który uzyskał najwyższą średnią ocenę widzów. Do nagrody kwalifikuje się film prezentowany w tej sekcji, którego co najmniej jeden pokaz odbył się w dniach 10-17 października.

Jury KONKURSU FILMÓW KRÓTKOMETRAŻOWYCH w składzie Alice Kharoubi, Andrei Redinciuc, Michał Edelman przyznało nagrody:

SHORT GRAND PRIX:

– KONIEC / FIN / نهاية, reż. Ward Kayyal – Palestyna 2025

Za skonfrontowanie nas z rzeczywistością ludobójstwa w Gazie w sposób ostry, zwięzły, przejmujący i niepokojący.

NAJLEPSZY AKTORSKI FILM KRÓTKOMETRAŻOWY:

– MUNDUREK / THE SCHOOL UNIFORM / 校服, reż. Martin Z – Chiny 2025

Za opowiedzenie wielowarstwowej historii o dorastaniu w sposób subtelny, a zarazem za pomocą mocnego i dojrzałego języka filmowego.

NAJLEPSZY ANIMOWANY FILM KRÓTKOMETRAŻOWY:

– PARADAIZ, reż. Matea Radic – Kanada 2025

Za surowe emocje i bezlitosne poczucie humoru.

NAJLEPSZY DOKUMENTALNY FILM KRÓTKOMETRAŻOWY:

– KOGUT ZWANY SANAYI / SANAYI THE ROOSTER / SANAYI KAKAS, reż. Lotte Salomons – Holandia 2025

Za ukazanie ludzkich więzi poprzez opowieść o legendarnym ptaku.

Jury FIPRESCI w składzie Katrin Hillgruber, Nataliia Serebriakova, Kaja Klimek przyznało nagrodę FIPRESCI AWARD filmowi:

– THE WORLD OF LOVE / ŚWIAT MIŁOŚCI, reż. Yoon Ga-eun – Korea Płd. 2025

Czym może stać się zwyczajne jabłko w szkolnej klasie? Jak przemoc kształtuje nasze społeczeństwo w nieoczekiwany, często nieuświadomiony sposób? Dzięki subtelnej reżyserii i emocjonalnemu wydźwiękowi film ten nie tylko ukazuje trudności wynikające z oceniania innych, ale też jest hołdem dla siły ludzkiego ducha, stając się przy tym poruszającym i bogatym w znaczenia dziełem sztuki. Dzięki wyjątkowej kreacji aktorskiej Seo Su-bin widzowie mogą w pełni zanurzyć się w świecie bohaterki — świecie nie tylko miłości — oraz w jej poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie: Jooin, kim naprawdę jesteś? Nieprzewidywalny, a zarazem urzekający dramat o dorastaniu.

Young FIPRESCI Jury w składzie Kaiyrkul Abdyrakhmanova, Esra Kars, Ilo Tuule Rajand, Alex Petrescu, Saba Osanadze, Edin Čusto przyznało nagrodę filmowi:

NINO, reż. Pauline Loquès – Francja 2025

Za intymną, psychologiczną podróż, przetykaną paryskimi momentami zadumy nad losem innych, oraz za subtelnie emocjonalne kreacje uchwycone przez wnikliwe oko kamery.

Jury NETPAC w składzie Joanna Łapińska, Italo Spinelli, Panagiotis Kotzathanasis przyznało nagrodę NETPAC AWARD filmowi:

CUTTING THROUGH ROCKS / Cięcie skał / اوزاک یوللار, reż. Sara Khaki & Mohammadreza Eyni – Iran / Niemcy / Stany Zjednoczone 2025

Za przedstawienie prawdziwej historii – kompleksowej, śmielszej i bardziej poruszającej niż fikcja. Za mocne świadectwo niezłomnej wytrwałości kobiety, która przeciwstawiając się opresyjnemu systemowi patriarchalnemu – a nawet własnej rodzinie – uosabia odwagę, poświęcenie i nieustanne dążenie do wolności – nie tylko dla siebie, ale dla wszystkich kobiet i uciskanych wokół niej.

Jury Ekumeniczne w składzie Holger Twele, Jarosław Raczak, Chantal Laroche Poupard przyznało nagrody:

ECUMENICAL JURY PRIZE: BRAT / BROTHER, reż. Maciej Sobieszczański – Polska / Czechy 2025

Czternastoletni Dawid mieszka z dziewięcioletnim bratem i matką w podupadłym mieszkaniu. Ich ojciec odsiaduje w więzieniu wyrok za włamanie i kradzież, ale młodszy brat nie chce o tym nic wiedzieć. Idealizuje ojca i nie znosi nowego partnera matki. Rozdarty między surowymi instrukcjami ojca, a miłością do matki i brata, Dawid próbuje znaleźć własną drogę w życiu. Dzięki licznym zbliżeniom i ujęciom kamery z ręki, film pozwala nam uczestniczyć w walce Dawida o miejsce w życiu, a sympatyczny odtwórca głównej roli daje niezwykle przekonujący występ. Wzruszający film o spójności rodziny, braterskiej miłości i wartości przebaczenia, który ukazuje młodemu pokoleniu perspektywy na przyszłość.

ECUMENICAL JURY COMMENDATION: NINO, reż. Pauline Loquès – Francja 2025

Film niosący współczucie i wielkie człowieczeństwo, pokazuje, że istnieją prawdziwi przyjaciele, czułość i wzajemne zrozumienie.

Źródło: Informacja prasowa