<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>TOP &#8211; Filmiks</title>
	<atom:link href="https://www.filmiks.pl/category/top/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://www.filmiks.pl</link>
	<description>film i książka</description>
	<lastBuildDate>Wed, 18 Nov 2026 21:36:03 +0000</lastBuildDate>
	<language>pl-PL</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=7.1.5</generator>

<image>
	<url>https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2025/04/filmiks_ikona3_przezroczystosc-150x150.png</url>
	<title>TOP &#8211; Filmiks</title>
	<link>https://www.filmiks.pl</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>Trzy próby (Labirynt fauna)</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/pub/trzy-proby-labirynt-fauna/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/pub/trzy-proby-labirynt-fauna/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[jk]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 18 Nov 2026 21:35:57 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[PUBLICYSTYKA]]></category>
		<category><![CDATA[FELIETONY]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=6060</guid>

					<description><![CDATA[Noc. Mgła snuje się między drzewami. Samotna dziewczynka zbliża się do kamiennego labiryntu. W bladym świetle księżyca wyłania się przed nią tajemnicza brama, a zdobiące ją niepokojące płaskorzeźby zdają się strzec wejścia do zapomnianego świata.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>Noc. Mgła snuje się między drzewami. Samotna dziewczynka zbliża się do kamiennego labiryntu. W bladym świetle księżyca wyłania się przed nią tajemnicza brama, a zdobiące ją niepokojące płaskorzeźby zdają się strzec wejścia do zapomnianego świata. Dokąd dotrze? Czy się zgubi? A może właśnie tutaj odnajdzie drogę?</strong></p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Dwadzieścia lat temu Guillermo del Toro stworzył film, w którym baśń splata się z okrutną rzeczywistością. Dziś, oglądając ponownie „Labirynt fauna”, trudno uwierzyć, że od premiery minęły aż dwie dekady! Obraz nie zestarzał się ani pod względem języka filmowego, ani ogromnej wizualnej wyobraźni. Nadal fascynuje i niepokoi, wywierając równie mocne wrażenie na widzu jak w dniu swojej premiery. To dzieło potwierdziło talent meksykańskiego reżysera, niewątpliwie zakochanego w kinie, jego historii i możliwościach. Najpełniej wypowiada się on w świecie realizmu magicznego, gdzie fantastyka przenika codzienność, stając się autorskim sposobem opowiadania o ludzkich emocjach. Potwierdził to później „Kształtem wody”, nagrodzonym jeszcze hojniej niż „Labirynt fauna”. Szczerze mówiąc, porównując oba filmy, trudno oprzeć się wrażeniu, że jest to pewna niesprawiedliwość wobec wcześniejszego dzieła.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/5787x3839-faun-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6061" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/5787x3839-faun-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/5787x3839-faun-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/5787x3839-faun-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/5787x3839-faun.jpg 1050w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Po premierze filmu wielu recenzentów określało „Labirynt fauna” mianem „mrocznej baśni dla dorosłych”. Jest w tym pewna sprzeczność wynikająca najprawdopodobniej ze współczesnego postrzegania baśni, często utożsamianej z łagodnymi opowieściami znanymi z animacji Disneya. Tymczasem baśnie od zawsze pełne były okrucieństwa, przemocy i śmierci. Jak inaczej traktować Babę Jagę próbującą upiec dzieci czy zamarznięte dziecko handlujące zapałkami? Te opowieści miały nie tylko bawić, lecz również ostrzegać, oswajać lęki i przekazywać określone postawy moralne. „Labirynt fauna” nie jest więc szczególnie mroczną odmianą baśni. Jest po prostu&#8230; baśnią, ze wszystkimi konsekwencjami tej konwencji. Nieprzypadkowo bohaterami takich opowieści często bywają dzieci. Ich wrażliwość pozwala przecież dostrzegać rzeczy niedostępne dorosłym. Baśniowa konwencja usprawiedliwia również obecność postaci o wyraźnie zarysowanych cechach, czasami ocierających się o „jednowymiarowość”. Del Toro ma do tego wyraźną skłonność. W późniejszym „Kształcie wody” stworzył antagonistę niemal bliźniaczego wobec kapitana Vidala z „Labiryntu fauna”. Obaj reprezentują podobny rodzaj bezwzględnej władzy, przemocy i pogardy wobec słabszych. Pewną paralelę odnajdujemy także w niemej bohaterce „Kształtu wody”, zachowującej coś z dziecięcego spojrzenia na otoczenie.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/4134x2758-S04-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6062" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/4134x2758-S04-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/4134x2758-S04-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/4134x2758-S04-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/4134x2758-S04.jpg 1050w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Akcja „Labiryntu fauna” rozgrywa się w Hiszpanii w 1944 roku, pięć lat po zakończeniu wojny domowej. Krajem rządzi okrutna dyktatura generała Franco, jednak w górach wciąż działają republikańscy partyzanci, kontynuujący zbrojny opór przeciw reżimowi. Poznajemy Ofelię, podróżującą z ciężarną matką do starego młyna, gdzie stacjonuje oddział wojskowy dowodzony przez kapitana Vidala (jej nowego ojczyma). Jest on człowiekiem bezwzględnym, okrutnym i pozbawionym empatii. W otoczeniu młyna dziewczynka odkrywa ruiny tajemniczego, kamiennego labiryntu. Coś ją do niego przyciąga, nie pozwala o nim zapomnieć.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Pewnej nocy wkracza w krainę baśni. Wróżka, początkowo przypominająca owada, prowadzi ją w głąb labiryntu zamieszkanego przez wiekowego fauna. Magiczne stworzenie oznajmia jej, że jest zaginioną księżniczką podziemnego królestwa. Aby do niego powrócić, musi wykonać trzy zadania. Tymczasem kapitan prowadzi brutalną walkę z partyzantami, a pracujący w młynie lekarz i służąca Mercedes potajemnie wspierają przeciwników reżimu. Dwie pozornie odrębne historie zaczynają się przenikać.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/3863x5756-012-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6063" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/3863x5756-012-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/3863x5756-012-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/3863x5756-012-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/3863x5756-012.jpg 1050w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Jedno z ważniejszych pytań dotyczących interpretacji filmu wiąże się z istnieniem magii. Czy świat Ofelii istnieje naprawdę? W końcu objawia się przede wszystkim wtedy, gdy dziewczynka jest jego uczestniczką. Kiedy pojawiają się dorośli, magia po prostu znika. Można więc uznać, że fantastyka stanowi wytwór dziecięcej wyobraźni, próbę poradzenia sobie z traumą i rzeczywistością, której Ofelia nie potrafi zaakceptować. Dziewczynka kocha baśnie. Czyta je podczas podróży, a matka zwraca nawet uwagę na liczbę zabranych przez nią książek. To one dostarczają jej języka pozwalającego uporządkować otaczający chaos.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Pierwsze magiczne zjawisko pojawia się już w drodze do młyna, kiedy zbliża się nieuchronne spotkanie z nowym ojczymem i perspektywa życia w obcym, nieprzyjaznym miejscu. Fantastyka staje się więc obietnicą innej rzeczywistości, w której wszystko może odzyskać sens albo chociaż życie stanie się łatwiejsze.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Trzy próby Ofelii, którym poddaje ją faun, można odczytać zarówno jako baśniowe odbicie sytuacji politycznej Hiszpanii, jak i moralnych dylematów ludzi żyjących pod rządami totalitarnego systemu. Jednocześnie układają się one w historię dojrzewania dziewczynki do samodzielnych decyzji. Pierwsza próba polega na pokonaniu olbrzymiej ropuchy, zamieszkującej korzenie starego drzewa i wysysającej z niego życiodajne soki. Drzewo można potraktować jako symbol Hiszpanii, a pasożytującego na nim potwora jako obraz faszyzmu niszczącego państwo od środka. Aby dostać się do wnętrza drzewa i odzyskać połknięty przez ropuchę klucz, Ofelia musi zdjąć piękną sukienkę, uszytą specjalnie dla niej. Stawkę podbija fakt, że miała zrobić dobre wrażenie na uczestnikach uroczystej kolacji, a przede wszystkim na surowym ojczymie. Wejście do wnętrza drzewa wymaga zanurzenia się w błocie. Ofelia posługuje się podstępem, karmiąc stworzenie trzema magicznymi kamieniami. Potwór ginie wskutek własnej żarłoczności. Dziewczynka wychodzi zwycięsko, choć brudna, pozbawiona niewinnej elegancji, z jaką przystępowała do zadania.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">To interesująca metafora walki ze złem. Pokonanie potwora wymaga odwagi i podstępu. Nie można wyjść z takiej konfrontacji całkowicie czystym. Wymaga też pozbycia się krępującego „kostiumu”. Ropucha zostaje przy tym pokonana przez własny apetyt. Zło ginie od wewnątrz, pokonane własną bronią. Co istotne, Ofelia nie wymyśla sposobu pokonania potwora. Otrzymuje instrukcję od fauna i posłusznie ją wykonuje.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_8830da-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6064" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_8830da-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_8830da-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_8830da-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_8830da.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Druga próba prowadzi dziewczynkę do tajemniczej komnaty, gdzie przy stole zastawionym wspaniałymi potrawami siedzi przerażający Bladoskóry, stworzenie z oczami umieszczonymi w dłoniach. Ofelia ma odzyskać ukryty sztylet, ale jest wyraźnie ostrzeżona, że nie wolno jej dotykać jedzenia. Kiedy zjada kilka winogron, potwór budzi się i rozpoczyna pościg. Giną dwie towarzyszące jej wróżki, a dziewczynka ledwo uchodzi z życiem.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Stół pełen dóbr można odczytać jako symbol wszystkiego, co pozostaje niedostępne dla zwykłych ludzi: wolności, dostatku, przywilejów i możliwości decydowania o własnym losie. Dopóki człowiek pozostaje posłuszny, potwór trwa nieruchomo. Wystarczy naruszyć zakaz, aby uruchomić bezwzględny mechanizm kary.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Scena w oczywisty sposób przywołuje również biblijny motyw owocu z drzewa poznania dobra i zła, symbol wolności wyboru i jej konsekwencji. Ofelia mogłaby przecież wykonać zadanie bez konfrontacji z Bladoskórym, musiałaby jednak wyrzec się dóbr pozostających dosłownie na wyciągnięcie ręki. Wybiera inaczej, świadomie przekraczając granicę. W pierwszej próbie posłusznie wykonywała polecenie. Teraz łamie zakaz, kierując się własnym pragnieniem. Korzysta z wolności wyboru, ale cenę płacą również niewinne wróżki.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_d9a23e3a-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6065" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_d9a23e3a-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_d9a23e3a-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_d9a23e3a-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_d9a23e3a.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Najważniejsza jest jednak trzecia próba. Po śmierci matki Ofelia przynosi do labiryntu nowo narodzonego brata. Faun żąda kilku kropli jego krwi, twierdząc, że są one niezbędne do otwarcia portalu. Zapewnia, że dziecku nic się nie stanie, wystarczy niewielkie ukłucie. Dziewczynka jednak odmawia.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Czy wolno poświęcić niewinnego człowieka, nawet jeśli ma to prowadzić do wielkiego dobra? Czy można szafować cudzym życiem w imię własnego szczęścia lub wyższego celu? W końcu łatwo można usprawiedliwić taki czyn, przekonując samego siebie, że przecież chodzi tylko o kilka kropli krwi.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Ofelia wybiera ochronę brata, nawet za cenę utraty szansy na powrót do wymarzonego królestwa. Chwilę później zostaje zastrzelona przez Vidala. Okazuje się jednak, że właśnie odmowa poświęcenia niewinnego dziecka stanowiła ostateczną próbę. To jej własna krew otwiera magiczny portal. Zwycięstwo moralne okazuje się zarazem tragiczną wygraną.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_ZlfPar-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6066" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_ZlfPar-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_ZlfPar-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_ZlfPar-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_ZlfPar.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Trzy próby tworzą więc historię dojrzewania do samodzielności moralnej. Od posłuszeństwa, przez nieposłuszeństwo wynikające z pragnienia, aż po sprzeciw podyktowany sumieniem. Del Toro nie przedstawia buntu jako wartości samej w sobie. Znaczenie ma jego motywacja. Ofelia otrzymuje zadania od istoty, której ufa i która obiecuje jej szczęście, ale wymaga też od niej dokonywania wyborów. Ostatecznie zasługuje na nagrodę właśnie dlatego, że potrafi sprzeciwić się również faunowi.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Baśniowe próby znajdują odbicie w wyborach dorosłych bohaterów. Lekarz sprzeciwia się Vidalowi i pozwala umrzeć torturowanemu partyzantowi, zamiast ratować go po to, by można było kontynuować krwawe przesłuchanie. Ma świadomość, że ta decyzja może kosztować go życie. Co się też wydarza. Mercedes ryzykuje, pomagając partyzantom, a kiedy ma możliwość zabicia kapitana w walce, jedynie go okalecza. Oboje stają przed koniecznością wyznaczenia granicy, której nie chcą przekroczyć. Podporządkować się władzy czy pozostać wiernym sumieniu? Czy warto walczyć ze złem za wszelką cenę? Czy powinniśmy zachować swoje człowieczeństwo nawet wobec najgorszego wroga? Baśń i historia nie są tu dwiema odrębnymi opowieściami. Stanowią jedność, tak samo jak ciężar podejmowanych decyzji.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Jest jeszcze jeden wymiar baśni, szczególnie mocno ujawniający się w finale. Baśń jest przecież opowieścią, a stając się jej bohaterem, pozostajemy w ludzkiej pamięci. Ofelia zyskuje takie miejsce, choć płaci za nie najwyższą cenę. Zupełnie inaczej jest z Vidalem. Osaczony przez partyzantów kapitan prosi, aby jego syn dowiedział się, kim był ojciec i w jaki sposób zginął. Pragnie pozostawić po sobie ślad, podobnie jak jego własny ojciec, którego pamięć i legenda stały się dla niego źródłem obsesji. Mercedes oznajmia mu jednak, że chłopiec nie pozna nawet jego imienia. Vidal, przez całe życie podporządkowany potrzebie kontroli, w ostatniej chwili traci władzę również nad własną historią. Ofelia staje się bohaterką baśni, a kapitan zostaje z niej wykreślony. Skazany na zapomnienie.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_xUFEEL-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6068" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_xUFEEL-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_xUFEEL-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_xUFEEL-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/pans-labyrinth_xUFEEL.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Powróćmy do pytania o istnienie magii. Czy jest jedynie sposobem poradzenia sobie z traumą i okrucieństwem życia? Tak i… nie. Dorośli próbują wszystko racjonalizować, analizować i wyjaśniać. Ale czy jako widzowie czujemy się lepiej, wiedząc, że świat Ofelii nie istnieje? Czy musimy odbierać jej (i nam) tę odrobinę magii? Tym bardziej że nawet najgłębsza analiza nie wyjaśni działania mandragory ukrytej pod łóżkiem chorej matki ani tego, w jaki sposób dziewczynka wydostała się z zamkniętego pomieszczenia.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W finale Ofelia trafia do podziemnego królestwa, gdzie spotyka zmarłych rodziców, przedstawionych jako król i królowa. Faun nie jest już niepokojącym stworzeniem, lecz przyjaznym przewodnikiem. To niemal wizja obiecanego nieba, w którym dziecko odnajduje wszystko, czego zabrakło mu w rzeczywistym życiu. Jeśli magia istnieje naprawdę, Ofelia zostaje wynagrodzona za moralną odwagę. Jeśli jest jedynie wytworem wyobraźni&#8230; pozostaje nam tragiczna historia dziewczynki próbującej w ten sposób poradzić sobie z okrucieństwem dorosłych.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Oba odczytania są możliwe, ale czy naprawdę musimy wybierać tylko jedno? Być może właśnie ta niejednoznaczność stanowi o sile filmu del Toro. Baśnie mają uczyć, oswajać nasze lęki i ostrzegać, ale nie muszą wszystkiego wyjaśniać. To tajemnica daje nadzieję. Baśnie pozwalają również wierzyć, że istnieje coś więcej niż otaczająca nas, często okrutna rzeczywistość. I być może dlatego „Labirynt fauna”, mimo upływu dwudziestu lat, pozostaje filmem równie poruszającym jak w dniu swojej premiery.</p>



<div class="recenzja-stopka">
<span class="ocena"></span>   
<span class="podpis">Jakub Kossakowski</span>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/pub/trzy-proby-labirynt-fauna/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>W Rajsku każdy ma swoją historię (Życie do poprawki)</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/rec/w-rajsku-kazdy-ma-swoja-historie-zycie-do-poprawki/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/rec/w-rajsku-kazdy-ma-swoja-historie-zycie-do-poprawki/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[jh]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 17 Nov 2026 21:45:01 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[RECENZJE]]></category>
		<category><![CDATA[KSIĄŻKI]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=6051</guid>

					<description><![CDATA[Każdy z nas nosi w sobie historię, która mogłaby stać się fabułą książki. Nie zawsze jest to opowieść pełna niezwykłych wydarzeń czy dramatycznych zwrotów akcji. Czasem wystarczą codzienne troski, niespełnione marzenia, miłość, rozczarowania i relacje z innymi ludźmi.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>Każdy z nas nosi w sobie historię, która mogłaby stać się fabułą książki. Nie zawsze jest to opowieść pełna niezwykłych wydarzeń czy dramatycznych zwrotów akcji. Czasem wystarczą codzienne troski, niespełnione marzenia, miłość, rozczarowania i relacje z innymi ludźmi. To właśnie z takich pozornie zwyczajnych doświadczeń powstają historie, w których czytelnicy mogą odnaleźć cząstkę własnego życia. Jedną z nich przedstawia Jadwiga Grzesiak w swojej najnowszej powieści „Życie do poprawki”.</strong></p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Czy w XXI wieku tęsknimy za sielankowymi opowieściami rodem z „Rancza”, „U Pana Boga w ogródku” czy „Pieniądze to nie wszystko”? Zdawałoby się, że w dobie postępu technologicznego historie tego rodzaju nie znajdują już wielu odbiorców. A jednak może to być tylko złudzenie. Widzowie oraz czytelnicy wciąż tęsknią za lekkimi opowieściami z humorem, okraszonymi barwnymi opisami otaczającego świata.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Naprzeciw oczekiwaniom czytelników stęsknionych za sielskim życiem wychodzi Jadwiga Grzesiak ze swoją najnowszą książką „Życie do poprawki”. Autorka nie jest nowicjuszką w literaturze obyczajowej. W jej dorobku znajdują się między innymi powieści „Pod Malinką” (2019), „I wtedy wychodzi słońce” (2021) oraz „Trzy wcielenia Wiktora Jahody” (2022).</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„Życie do poprawki” to wielowątkowa powieść obyczajowa. Książka, napisana z rozmachem, obfituje w sielankowe opisy miejsc, w których rozgrywa się akcja. Nie ma tu jednego głównego bohatera, choć na pierwszy plan wysuwa się postać Marzenki Stec, wokół której koncentruje się znaczna część wydarzeń.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Powieść została podzielona na liczne rozdziały i podrozdziały, w których autorka przedstawia historie osób z otoczenia Marzenki. Wszystkie te opowieści składają się na wspólną całość, ukazując czytelnikowi, jak silnie powiązane są ze sobą losy mieszkańców niewielkiej miejscowości.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Bohaterem zbiorowym staje się zatem społeczność książkowego Rajska. Wszyscy się tu znają, praktycznie wszyscy wszystko o sobie wiedzą, a pojawienie się nowej osoby wzbudza sensację. W takiej atmosferze trudno zachować własną tajemnicę. Spokojne życie mieszkańców okazuje się jednak bardziej skomplikowane, niż mogłoby się początkowo wydawać.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Jednym z głównych tematów powieści jest miłość. Pojawiają się tu zdrada, tajemnice, ukryte pragnienia i niespełnione uczucia, a także wątek kryminalny oraz motyw egoizmu, powiązanego w tym przypadku z chęcią „zaistnienia”. Wszystkie te elementy przywodzą mi na myśl popularne polskie produkcje z początku XXI wieku, takie jak wspomniane wcześniej „Ranczo” w reżyserii Wojciecha Adamczyka, „Pieniądze to nie wszystko” Juliusza Machulskiego czy „U Pana Boga w ogródku” Jacka Bromskiego.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Czy Jadwiga Grzesiak stworzyła „Życie do poprawki”, inspirując się wspomnianymi produkcjami? Można snuć takie przypuszczenia, choć podobieństwo dostrzegam przede wszystkim w atmosferze i sposobie przedstawiania lokalnej społeczności. Uważam to za duży atut powieści. Historie tego rodzaju, choć dobrze znane sprzed lat, nadal potrafią przyciągać uwagę. Autorka osadza charakterystyczne dla nich motywy we współczesnych realiach, dzięki czemu mogą one zainteresować również dzisiejszych czytelników. Pod tym względem „Życie do poprawki” przypomina mi także popularne niegdyś powieści obyczajowe, takie jak „Nigdy w życiu!” Katarzyny Grocholi.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„Życie do poprawki” Jadwigi Grzesiak to sielankowa, wielowątkowa opowieść obyczajowa osadzona we współczesnym świecie. Idyliczny krajobraz Rajska, uniwersalne problemy jego mieszkańców oraz realia codziennego życia sprawiają, że powieść czyta się z zainteresowaniem i zauroczeniem. Autorka pokazuje, że nawet w pozornie spokojnym otoczeniu nie brakuje trudnych wyborów, skomplikowanych relacji i osobistych dramatów.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Mimo że początkowo sceptycznie podchodziłam do tego typu literatury, z każdą przeczytaną stroną odczuwałam coraz większą chęć na więcej. Zakończenie książki niestety mnie nie zachwyciło, gdyż w moim odczuciu było zbyt szybkie i proste w stosunku do rozbudowanej fabuły. Nie zmienia to jednak faktu, że lektura pozostawiła po sobie pozytywne wrażenie. Po jej przeczytaniu odczuwam chęć sięgnięcia po drugą część „Życia do poprawki”.</p>



<div class="recenzja-stopka">
  <span class="ocena">Ocena: ★★★★★★★★★☆</span>
  <span class="podpis">Joanna Hładij-Jarzębowicz</span>
</div>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="500" height="800" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/978-83-8423-762-5.jpg" alt="" class="wp-image-6052" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/978-83-8423-762-5.jpg 500w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/978-83-8423-762-5-188x300.jpg 188w" sizes="auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<p class="wp-block-paragraph"><strong>Tytuł polski: </strong>Życie do poprawki<br><strong>Autor:</strong> Jadwiga Grzesiak<br><strong>Data 1. wydania polskiego:</strong> 10 września 2026 r.<br><strong>Data wydania:</strong> 10 września 2026 r.<br><strong>Gatunek: </strong>literatura obyczajowa<br><strong>Wydawca:</strong> Novae Res<br><strong>Oprawa:</strong> miękka<br><strong>Stron:</strong> 364</p>
</div>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/rec/w-rajsku-kazdy-ma-swoja-historie-zycie-do-poprawki/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Guwernantka z piekła rodem (Victorian Psycho)</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/rec/guwernantka-z-piekla-rodem-victorian-psycho/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/rec/guwernantka-z-piekla-rodem-victorian-psycho/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[jc]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 11 Nov 2026 21:21:37 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[RECENZJE]]></category>
		<category><![CDATA[FILMY]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5958</guid>

					<description><![CDATA[To propozycja, która powinna przypaść do gustu przede wszystkim miłośnikom horrorów z komediowym zacięciem, niebojących się czarnego humoru, groteski i odrobiny makabry.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>Poproszeni o zobrazowanie czystego zła, większość z nas pomyśli o biblijnych diabłach, piekielnych otchłaniach i niewyobrażalnych potworach. Najstraszniejsze demony mogą jednak kryć się w najmniej oczywistych miejscach – na przykład pod postacią uroczej blondynki. A gdy staniesz jej na drodze, nie ma dla ciebie ratunku</strong>.<br> <br>Ciężko o lepszą scenerię dla horroru niż wiktoriańska Anglia. Mroczne zaułki Londynu, w których grasują seryjni mordercy i najróżniejsze monstra, salony, gdzie przy blasku świec odbywają się seanse spirytystyczne, czy wreszcie odcięte od świata prowincjonalne posiadłości, skrywające tajemnice, o których nie śniło się zwykłym śmiertelnikom. Trudno się dziwić, że tak wiele autorów czerpie inspirację z atmosfery tej epoki, która zdaje się być stworzona dla opowieści grozy. Z jej klimatu nie omieszkała skorzystać również Virginia Feito, autorka powieści „Victorian Psycho”, wydanej na początku 2025 roku. Książka błyskawicznie doczekała się filmowej adaptacji, która trafia na ekrany kin niespełna dwa lata po literackiej premierze. Scenariusz został napisany przez samą Feito, a reżyserskie stery objął Zachary Wigon („Azyl”, „Komputerowa miłość”).</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/2nd-Image-US-exlusive-tbc-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6021" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/2nd-Image-US-exlusive-tbc-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/2nd-Image-US-exlusive-tbc-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/2nd-Image-US-exlusive-tbc-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/2nd-Image-US-exlusive-tbc.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Główną bohaterką obrazu jest Winifred Notty (Maika Monroe), którą poznajemy w pierwszych dniach jej nowej posady. Zatrudniona jako guwernantka w odosobnionej rezydencji, ma sprawować opiekę nad dziećmi zamożnej rodziny Poundsów: Andrew (Jacobi Jupe) i Drusillą (Evie Templeton). Twórcy nie spieszą się z odkrywaniem kart dotyczących przeszłości panny Notty, stawiając widzów przed wielką niewiadomą. Tytuł filmu jest jednak nieprzypadkowy i szybko okazuje się, że bohaterka ledwo jest w stanie ukrywać swoją prawdziwą twarz. W tej mrocznej scenerii angielskich bagien ledwo kto jest dobrym człowiekiem, lecz Winifred uosabia zło w najczystszej postaci (choć, jak sama twierdzi, inni mogliby zazdrościć jej czystości umysłu). Młoda guwernantka ma jednak cel, którego kurczowo zamierza się trzymać: posada w Ensor House nie skończy się jak wszystkie poprzednie, w morzu krwi i zmasakrowanych ciał niewinnych istnień. <br><br>Nie zapowiada się jednak, jakoby rodzina Poundsów nadawała się do pomocy w realizacji tego postanowienia. Pan domu (Jason Isaacs) to człowiek skupiony przede wszystkim na sobie, a jego zainteresowania rzadko wykraczają poza ograniczoną naukę i prymitywne namiętności. Jego żona (Ruth Wilson) od początku nie ufa bohaterce, a młodzieńcza uroda Winifred stanowi w jej oczach zagrożenie dla małżeńskiej hierarchii. Jedyną osobą oferującą guwernantce choć cień bezwarunkowej sympatii jest panna Lamb (Thomasin McKenzie), naiwna niańka zatrudniona w posiadłości. W miarę rozwoju wydarzeń staje się pewne, że w tym zepsutym świecie nie ma szansy na happy end, a drzemiące w niepozornej pannie Notty demoniczne żądze będą musiały wyjść na światło dzienne.  </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/victorian-psycho_hIl1A4-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6022" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/victorian-psycho_hIl1A4-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/victorian-psycho_hIl1A4-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/victorian-psycho_hIl1A4-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/victorian-psycho_hIl1A4.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Po nieco rozwlekłym początku film nabiera tempa, a każdą kolejną scenę ogląda się ciekawiej od poprzedniej. Nie można wprawdzie stwierdzić, że fabuła szczególnie zapadała w pamięć, ale parę zręcznie wplecionych zwrotów akcji skutecznie podtrzymuje zainteresowanie. W centrum uwagi niezmiennie pozostaje Winifred, bezczelnie podła, odpychająca i zepsuta do szpiku kości. Antypatyczne protagonistki to zresztą specjalność Virginii Feito, której debiut „Pani March” również opierał się na budzącej niechęć bohaterce. Nasza tytułowa „psycholka” podkręca emocje aż do końca, a mimo to, nikt nie odwraca wzroku od ekranu. Z dziką fascynacją obserwujemy, jak z każdą kolejną minutą guwernantka udowadnia nam, iż ludzka moralność jest konceptem całkowicie jej obcym. Można by oczekiwać, że twórcy spróbują przemycić głębsze przesłanie, ale na szczęście nie czuli potrzeby moralizowania. Zamiast tego dostajemy krwawą, bezkompromisową rozrywkę, która doskonale odnajduje się w swojej konwencji.<br> <br>Całe przedsięwzięcie mogłoby jednak skończyć się klapą, gdyby nie fenomenalny pokaz umiejętności Maiki Monroe. Jej występ momentami przywodzi na myśl Mię Goth w „Pearl”, a niezwykła precyzja, z jaką aktorka operuje mimiką i poszczególnymi gestami, kojarzy się z Lily-Rose Depp w najnowszej adaptacji „Nosferatu”. Nie ma ani jednej klatki, w której Monroe nie skupiałaby na sobie uwagi, z każdym mięśniem jej ciała idealnie wchodzącym w rolę. Pozostali członkowie obsady również stają na wysokości zadania, szczególnie młodziutki Jacobi Jupe, który udowadnia, że wiek nie musi iść w parze z aktorskim doświadczeniem. Jego występ jest niezwykle dojrzały i świadczy o ogromnym talencie, który mogliśmy podziwiać już w „Hamnecie”. Nie mam wątpliwości, że jeszcze nie raz usłyszymy o tym nazwisku.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Maika-Monroe-in-Bleecker-Streets-VICTORIAN-PSYCHO-_-Credit_-Courtesy-of-Bleecker-Street-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-6024" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Maika-Monroe-in-Bleecker-Streets-VICTORIAN-PSYCHO-_-Credit_-Courtesy-of-Bleecker-Street-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Maika-Monroe-in-Bleecker-Streets-VICTORIAN-PSYCHO-_-Credit_-Courtesy-of-Bleecker-Street-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Maika-Monroe-in-Bleecker-Streets-VICTORIAN-PSYCHO-_-Credit_-Courtesy-of-Bleecker-Street-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Maika-Monroe-in-Bleecker-Streets-VICTORIAN-PSYCHO-_-Credit_-Courtesy-of-Bleecker-Street.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„Victorian Psycho” to propozycja, która powinna przypaść do gustu przede wszystkim miłośnikom horrorów z komediowym zacięciem, niebojących się czarnego humoru, groteski i odrobiny makabry. Obraz dostarcza sporo frajdy podczas seansu, swoim slasherowym nastrojem i żartami nawiązującymi do klasycznej brytyjskiej komedii. Co więcej, to jeden z tych tytułów, które najlepiej smakują oglądane w towarzystwie. Jeśli więc szukacie czegoś na wieczorny seans z przyjaciółmi, film Wigona będzie strzałem w dziesiątkę.</p>



<div class="recenzja-stopka">
  <span class="ocena">Ocena: ★★★★★★☆☆☆☆</span>
  <span class="podpis">Julia Cisłak</span>
</div>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="691" height="1024" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/VICTORIAN-PSYCHO_PLAKAT-1-691x1024.jpg" alt="" class="wp-image-6023" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/VICTORIAN-PSYCHO_PLAKAT-1-691x1024.jpg 691w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/VICTORIAN-PSYCHO_PLAKAT-1-203x300.jpg 203w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/VICTORIAN-PSYCHO_PLAKAT-1-768x1137.jpg 768w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/VICTORIAN-PSYCHO_PLAKAT-1.jpg 1000w" sizes="auto, (max-width: 691px) 100vw, 691px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<p class="wp-block-paragraph"><strong>Tytuł oryginalny: </strong>Victorian Psycho<br><strong>Produkcja:</strong> USA / 2026 r.<br><strong>Premiera (świat):</strong> 21 maja 2026 r.<br><strong>Premiera (Polska): </strong>11 listopada 2026 r.<br><strong>Reżyseria:</strong> Zachary Wigon<br><strong>Scenariusz:</strong> Virginia Feito<br><strong>Zdjęcia:</strong> Nico Aguilar<br><strong>Muzyka: </strong>Ariel Marx<br><strong>Obsada:</strong><br>Maika Monroe (Winifred Notty)<br>Thomasin McKenzie (Panna Lamb)<br>Jason Isaacs (Pan Pounds)<br>Amy De Bhrún (Pani Fancey)<br>Ruth Wilson (Pani Pounds)<br><strong>Czas:</strong> 90 min.<br><strong>Dystrybucja kinowa:</strong> Kino Świat</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><mark style="background-color:#ff6900" class="has-inline-color">Na podstawie:</mark> </strong>Virginia Feito, „Victorian Psycho&#8221; (powieść)</p>
</div>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/rec/guwernantka-z-piekla-rodem-victorian-psycho/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>A mury runą&#8230; (Diabły)               </title>
		<link>https://www.filmiks.pl/rec/a-mury-runa-diably/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/rec/a-mury-runa-diably/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[jk]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 08 Nov 2026 21:38:52 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[RECENZJE]]></category>
		<category><![CDATA[FILMY]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5990</guid>

					<description><![CDATA[Ponad pół wieku temu „Diabły” Kena Russella oburzały i prowokowały. Dziś, kiedy film powraca na wielki ekran, okazuje się, że nie tylko nie stracił swojej siły, ale być może stał się jeszcze bardziej aktualny.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="wp-block-paragraph"><strong>Ponad pół wieku temu „Diabły” Kena Russella oburzały i prowokowały. Dziś, kiedy film powraca na wielki ekran, okazuje się, że nie tylko nie stracił swojej siły, ale być może stał się jeszcze bardziej aktualny. Zmienił się bowiem świat, a wraz z nim nasze spojrzenie na dzieło, którego przesłanie wykracza daleko poza religijne i obyczajowe skandale.</strong></p>



<p class="wp-block-paragraph">Kiedy w 1971 roku Ken Russell nakręcił „Diabły”, stworzył jeden z najbardziej kontrowersyjnych filmów w historii kina. Obraz zakazywano w wielu krajach, poddawano cenzurze i ograniczano jego dystrybucję. Największe oburzenie budziło połączenie religii z seksualnością, przemocą i torturami. Sceny zbiorowej histerii, erotycznych uniesień zakonnic czy okrucieństw dokonywanych w imię wiary sprawiły, że film na długie lata zyskał opinię dzieła obrazoburczego, wymierzonego przede wszystkim w Kościół katolicki.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Dziś, po ponad pięćdziesięciu latach, mamy okazję spojrzeć na niego z innej perspektywy. „Diabły” nie są bowiem jedynie ciekawostką z historii kina ani świadectwem artystycznej prowokacji charakterystycznej dla swoich czasów. Film pozostaje równie mocny jak w chwili premiery. Śmiem nawet twierdzić, że współcześnie jego oddziaływanie jest jeszcze silniejsze. Uwolnieni od części dawnych obyczajowych kontrowersji możemy wyraźniej dostrzec mechanizmy społeczne i polityczne przedstawione przez Russella już ponad pół wieku temu.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Akcja filmu rozgrywa się w XVII-wiecznej Francji, w okresie konfliktów politycznych i religijnych między katolikami a protestantami. Kardynał Richelieu dąży do umocnienia władzy centralnej i podporządkowania jej poszczególnych miast, między innymi poprzez burzenie murów obronnych. Jednym z takich miejsc jest Loudun, którego mieszkańcy potrafili wypracować model względnie pokojowego współistnienia przedstawicieli obu wyznań. W rzeczywistości naznaczonej religijnymi prześladowaniami stanowi ono swoistą enklawę tolerancji i niezależności.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="400" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223220.png" alt="" class="wp-image-6000" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223220.png 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223220-300x118.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223220-768x301.png 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Na straży tej niezależności stoi ksiądz Urbain Grandier, człowiek daleki od ideału. Kochliwy, uwikłany w romanse, nie zawsze uczciwy wobec kobiet, z którymi nawiązuje relacje. Jednocześnie głęboko wierzący, oddany lokalnej społeczności i gotowy bronić jej praw. Gdy pojawia się plan zburzenia murów Loudun, Grandier sprzeciwia się decyzji władz, powołując się na królewskie gwarancje zachowania miejskich fortyfikacji. Aby przełamać opór, przeciwnicy duchownego wykorzystują oskarżenia o opętanie zakonnic z miejscowego klasztoru. Rozpoczyna się proces będący w istocie polityczną farsą a religijna histeria, tortury i manipulacje psychologiczne stają się narzędziami eliminacji niewygodnego człowieka. Grandier zostaje ostatecznie spalony na stosie.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_D6EaP8-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5993" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_D6EaP8-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_D6EaP8-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_D6EaP8-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_D6EaP8.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">To właśnie w tej historii dostrzegam dziś największą siłę filmu Russella. Nie jest to wyłącznie krytyka Kościoła katolickiego ani próba obrażania uczuć religijnych poprzez zestawianie sacrum z seksualnością i przemocą. Z perspektywy współczesnego widza cała religijna otoczka wydarzeń może stać się swoistą scenografią znacznie bardziej uniwersalnego dramatu. Opowieści o manipulowaniu społeczeństwem, wykorzystywaniu jego przekonań i lęków oraz niebezpieczeństwach wynikających z radykalizacji poglądów.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Wystarczy odpowiednio ukierunkować zbiorowe emocje, wskazać wroga, nadać działaniom pozory moralnej słuszności i przekonać ludzi, że uczestniczą w czymś koniecznym, a nawet szlachetnym. Wówczas przemoc może stać się sprawiedliwością, okrucieństwo obowiązkiem, a eliminacja przeciwnika działaniem na rzecz wspólnego dobra. Najbardziej przerażające jest to, że raz uruchomiony mechanizm zaczyna funkcjonować niemal samodzielnie. Kolejne granice zostają przekroczone, głosy rozsądku tracą znaczenie, a wszelkie próby sprzeciwu traktowane są jak zdrada. Podobnie jak w rewolucjach, które ostatecznie zaczynają pożerać własne dzieci, ideologia stopniowo wymyka się spod kontroli tych, początkowo wierzących w jej słuszność.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223335-1024x390.png" alt="" class="wp-image-6001" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223335-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223335-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223335-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223335.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Trudno nie dostrzec w tym analogii do współczesności. Żyjemy w czasach olbrzymiej polaryzacji politycznej, narastających podziałów społecznych i radykalizacji poglądów. Obserwujemy rozwój ruchów skrajnych, szczególnie widocznych dziś na prawicy, choć sam mechanizm ideologicznego zaślepienia nie jest przypisany do jednej orientacji politycznej. Wystarczy spojrzeć, jak łatwo przekonania zamieniają się w narzędzie wykluczenia, jak szybko przeciwnik polityczny staje się wrogiem, a możliwość porozumienia ustępuje potrzebie całkowitego zwycięstwa. Russell pokazuje ten proces z przerażającą konsekwencją. W jego filmie nie ma już miejsca na argumenty, gdy zbiorowa histeria osiąga odpowiednią temperaturę. Nawet najbardziej racjonalny głos nie jest w stanie zatrzymać rozpędzonej machiny.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Szczególnie interesująca wydaje mi się w tym kontekście symbolika murów Loudun. Z pozoru stanowią jedynie element historycznego konfliktu między miastem a dążącą do centralizacji władzą. W rzeczywistości ich znaczenie wykracza daleko poza funkcję obronną. Monumentalne, niemal nieskazitelnie białe mury nadają miastu charakter przestrzeni umownej, nieco teatralnej, oderwanej od historycznego realizmu. Biel może również symbolizować niewinność mieszkańców oraz idei pokojowego współistnienia, reprezentowanej przez tę niewielką społeczność. Fortyfikacje stają się symbolem niezależności, sprawczości i prawa do samostanowienia. Chronią przestrzeń, w której ludzie o odmiennych przekonaniach potrafią funkcjonować obok siebie, bez konieczności wzajemnego prześladowania.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223428-1024x390.png" alt="" class="wp-image-6002" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223428-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223428-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223428-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223428.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Nietrudno wyobrazić sobie współczesne odpowiedniki tych murów. Mogą nimi być wolność słowa, niezależność myślenia, tolerancja wobec odmienności czy prawo do własnych przekonań. Wszystko to, co pozwala społeczeństwu zachować autonomię wobec narzucanej mu ideologii. Zburzenie murów Loudun staje się więc nie tylko politycznym zwycięstwem Richelieu, ale przede wszystkim symbolicznym zniszczeniem przestrzeni wolności. Russell pokazuje, jak krucha może okazać się każda enklawa niezależnego myślenia w konfrontacji z radykalizmem i władzą przekonaną o własnej nieomylności. Nie trzeba przecież fizycznie burzyć murów, aby pozbawić społeczeństwo wolności. Wystarczy stopniowo niszczyć wartości stanowiące jej fundament.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Warto również zwrócić uwagę na samego Grandiera, którego postać stanowi istotny argument przeciwko traktowaniu „Diabłów” wyłącznie jako antykatolickiego pamfletu. Główny bohater pozostaje przecież duchownym, podobnie jak wielu jego przeciwników. Nie jest jednak człowiekiem nieskazitelnym. Ulega słabościom, popełnia błędy, krzywdzi innych. Russell nie próbuje uczynić z niego świętego. Grandier jest jednak człowiekiem głęboko wierzącym, szczerze oddanym swojej religii i kapłańskiemu powołaniu. Jego osobiste grzechy nie przekreślają autentyczności wiary, stanowiącej fundament najważniejszych decyzji.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_h878W6-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5995" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_h878W6-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_h878W6-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_h878W6-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_h878W6.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Jedna ze scen szczególnie dobrze pokazuje tę dwoistość. Wezwany do umierającej na zarazę kobiety, Grandier bez chwili wahania udaje się udzielić jej ostatniego namaszczenia. Nie okazuje obrzydzenia ani strachu przed chorobą stanowiącą dla innych śmiertelne zagrożenie. W tym momencie nie mają znaczenia jego osobiste słabości czy popełnione błędy. Liczy się człowiek potrzebujący pomocy i duchowny wypełniający swoją powinność. Nie jest to gest kogoś jedynie odgrywającego rolę kapłana, lecz człowieka traktującego własną wiarę z pełną powagą.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Podobnie dzieje się w obliczu politycznego terroru. Grandier nie rezygnuje z obrony miasta, nie wyrzeka się własnych przekonań i nie godzi się na kłamstwo, nawet gdy oznacza to dla niego śmierć. Pokazuje tym samym, że moralność człowieka nie musi wynikać z jego doskonałości. Można błądzić, ulegać słabościom, podejmować złe decyzje, a mimo wszystko w najważniejszym momencie zachować się uczciwie.</p>



<p class="wp-block-paragraph">To niezwykle istotne również w kontekście religijnej wymowy filmu. Russell przedstawia bowiem dwie odmienne postawy ludzi funkcjonujących w obrębie tej samej wiary. Z jednej strony religię wykorzystywaną jako narzędzie władzy, przemocy i manipulacji, z drugiej człowieka potrafiącego pomimo własnych grzechów odnaleźć w niej podstawę moralnej odpowiedzialności. Trudno więc uznać „Diabły” za prosty atak na katolicyzm. Film pokazuje raczej, że nawet w obrębie tych samych przekonań można odnaleźć zarówno drogę do fanatyzmu, jak i do przyzwoitości. Ostatecznie nie chodzi przecież o samą religię, lecz o to, co człowiek postanawia z nią zrobić.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223549-1024x390.png" alt="" class="wp-image-6003" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223549-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223549-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223549-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223549.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Motyw zarazy nabiera w tym kontekście dodatkowego znaczenia. Choroba trawiąca społeczeństwo Loudun przypomina o kruchości ludzkiego życia, wobec której polityczne ambicje, ideologie i światopoglądowe spory zaczynają wyglądać inaczej. Ludzie poświęcają ogromną energię na wzajemne zwalczanie się i podporządkowywanie sobie innych, podczas gdy ich życie pozostaje niezwykle kruche i ulotne. Być może zabrzmi to naiwnie, ale właśnie ta świadomość przemijania powinna skłaniać nas raczej do szukania porozumienia niż kolejnych powodów do nienawiści. Do zwykłej ludzkiej przyzwoitości, niewymagającej ani wielkich ideologii, ani moralnej doskonałości.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Nie sposób jednak mówić o powrocie „Diabłów” na ekrany bez przypomnienia o ich niezwykłej wartości artystycznej. Ken Russell stworzył dzieło wybitne również pod względem czysto filmowym. Ekspresyjna reżyseria, sugestywne obrazy, muzyka i dźwięk budują świat, którego siła oddziaływania pozostaje imponująca mimo upływu lat. Szczególne znaczenie ma wspomniana już scenografia, daleka od historycznego realizmu. Monumentalne przestrzenie miasta i wnętrza klasztoru mają w sobie coś teatralnego, momentami niemal abstrakcyjnego. Nie jest to jednak wyłącznie zabieg estetyczny. Scenografia aktywnie uczestniczy w opowiadaniu historii, nadając przestrzeni dodatkowe znaczenia i wzmacniając konflikt między niezależnością a podporządkowaniem.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223643-1024x390.png" alt="" class="wp-image-6004" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223643-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223643-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223643-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Zrzut-ekranu-2026-11-08-223643.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Pod pewnymi względami „Diabły” przywodzą mi na myśl inne wybitne dzieło kina historycznego, „Oto jest głowa zdrajcy” Freda Zinnemanna. Tam również konflikt polityczny i religijny staje się pretekstem do opowiedzenia o wierności własnym przekonaniom oraz moralnej odpowiedzialności jednostki wobec władzy. Oba filmy, choć tak odmienne formalnie, pokazują, jak wielką siłę może mieć kino historyczne, gdy przestaje być jedynie rekonstrukcją przeszłości.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Na szczególne uznanie zasługuje również aktorstwo. Oliver Reed w roli Grandiera tworzy kreację niezwykle intensywną, pełną sprzeczności i emocjonalnej siły. Współczesna publiczność może pamiętać go przede wszystkim z jednej z ostatnich ról, czyli Proxima w „Gladiatorze” Ridleya Scotta. Tymczasem „Diabły” przypominają, jak wybitnym aktorem był Reed i jak niezwykłą charyzmą potrafił obdarzyć swoich bohaterów. Równie imponująca jest Vanessa Redgrave w roli siostry Jeanne, przełożonej klasztoru. Jej kreacja stanowi jeden z najbardziej niepokojących elementów filmu.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_nixprq-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5992" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_nixprq-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_nixprq-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_nixprq-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/the-devils_nixprq.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Przez wiele lat film Russella funkcjonował w różnych wersjach, często poddawanych cenzurze i pozbawianych najbardziej kontrowersyjnych scen. W Polsce przez długi czas pozostawał trudno dostępny, a szersza publiczność mogła zapoznać się z nim dopiero po przemianach ustrojowych, przede wszystkim dzięki emisjom telewizyjnym. Dlatego jego powrót na wielki ekran, w odrestaurowanej wersji, jest wydarzeniem szczególnie istotnym. Możliwość zobaczenia filmu w wysokiej jakości obrazu i dźwięku pozwala w pełni docenić jego stronę wizualną, aktorstwo i reżyserską konsekwencję. To doświadczenie prawdziwego kina, w którym forma nie jest jedynie dodatkiem do opowieści, lecz jednym z najważniejszych narzędzi budowania jej znaczenia.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Nie chciałbym jednak traktować tego powrotu wyłącznie jako okazji do przypomnienia jednego z najgłośniejszych skandali w historii kinematografii. Znacznie ważniejsza wydaje mi się możliwość ponownego odczytania filmu. Z perspektywy współczesności okazuje się przerażająco aktualny. „Diabły” pokazują, jak łatwo zniszczyć wspólnotę, wykorzystując jej lęki, przekonania i uprzedzenia. Jak szybko można doprowadzić do sytuacji, w której głosy rozsądku przestają mieć znaczenie, a radykalizm staje się obowiązującą normą. Przypominają również, że wolność i zdolność do porozumienia są wartościami niezwykle kruchymi.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ponad pół wieku temu „Diabły” szokowały przede wszystkim tym, co pokazywały. Dzisiaj mogą przerażać znacznie bardziej tym, jak wiele z przedstawionych mechanizmów nadal rozpoznajemy w otaczającym nas świecie. I być może właśnie dlatego, spośród wszystkich obrazów religijnej histerii, przemocy i okrucieństwa, najbardziej przejmujący pozostaje ten, w którym niedoskonały człowiek, nie bacząc na własne bezpieczeństwo, idzie pomóc drugiemu. Bo ostatecznie, niezależnie od wyznawanych przekonań, to właśnie zwykła ludzka przyzwoitość okazuje się wartością najtrudniejszą do obrony.</p>



<div class="recenzja-stopka">
  <span class="ocena">Ocena: ★★★★★★★★★☆</span>
  <span class="podpis">Jakub Kossakowski</span>
</div>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Za seans dziękujemy Cinema City.</em></p>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="576" height="1024" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PL_Diably_PlakatVideo_1080x1920-576x1024.jpg" alt="" class="wp-image-5998" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PL_Diably_PlakatVideo_1080x1920-576x1024.jpg 576w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PL_Diably_PlakatVideo_1080x1920-169x300.jpg 169w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PL_Diably_PlakatVideo_1080x1920-768x1365.jpg 768w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PL_Diably_PlakatVideo_1080x1920-864x1536.jpg 864w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PL_Diably_PlakatVideo_1080x1920.jpg 1000w" sizes="auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<p class="wp-block-paragraph"><strong>Tytuł polski:</strong>&nbsp;Diabły<br><strong>Tytuł oryginalny:</strong>&nbsp;The Devils<br><strong>Produkcja:</strong>&nbsp;Wielka Brytania / 1971<br><strong>Premiera (świat):&nbsp;</strong>16 lipca 1971 r.<br><strong>Premiera (Polska):&nbsp;</strong>23 października 2026 r.<br><strong>Reżyseria:&nbsp;</strong>Ken Russell<br><strong>Scenariusz:</strong>&nbsp;Ken Russell<br><strong>Zdjęcia:</strong>&nbsp;David Watkin<br><strong>Muzyka:</strong> Peter Maxwell Davies<br><strong>Obsada:</strong><br>Vanessa Redgrave (siostra Jeanne)<br>Oliver Reed (Urbain Grandier)<br>Dudley Sutton (Baron De Laubardemont)<br>Max Adrian (Ibert)<br>Gemma Jones (Madeleine)<br><strong>Czas:</strong>&nbsp;111min.<br><strong>Dystrybucja kinowa:</strong>&nbsp;Kino Świat</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong><mark style="background-color:#ff6900" class="has-inline-color">Na podstawie:</mark></strong> John Whiting, „The Devils&#8221; (sztuka), Aldous Huxley, „Diabły z Loudun&#8221; (powieść).</p>
</div>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/rec/a-mury-runa-diably/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Noc, w której on wrócił do domu (Michael Myers, cz. 2)</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/syl/noc-w-ktorej-on-wrocil-do-domu-michael-myers-cz-2/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/syl/noc-w-ktorej-on-wrocil-do-domu-michael-myers-cz-2/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[fr]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 07 Nov 2026 09:45:04 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[SYLWETKI]]></category>
		<category><![CDATA[POSTACIE]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5968</guid>

					<description><![CDATA[Myers powrócił, a mieszkańcy Haddonfield przekonali się, że niektóre koszmary nie kończą się wraz ze wschodem słońca. Przed twórcami serii stanęło trudne zadanie: jak utrzymać zainteresowanie widzów historią, która zaczynała zjadać własny ogon?]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>Michael Myers powrócił, a mieszkańcy Haddonfield znów przekonali się, że niektóre koszmary nie kończą się wraz ze wschodem słońca. Jednak przywrócenie zamaskowanego mordercy do życia było dopiero początkiem. Przed twórcami serii stanęło znacznie trudniejsze zadanie: jak utrzymać zainteresowanie widzów historią, która coraz częściej zaczynała zjadać własny ogon?</strong></p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W drugiej części naszej wędrówki przez krwawe dzieje „Halloween” nie zabraknie rodzinnych tajemnic, nadprzyrodzonych klątw, zaskakujących powrotów i pomysłów, które nie zawsze powinny były opuścić szufladę scenarzystów. Jedno jest pewne — Michael Myers nie powiedział jeszcze ostatniego słowa. Choć, jak wiadomo, nie powiedział również pierwszego.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>„Halloween 5: Zemsta Michaela Myersa” (Halloween 5: The Revenge of Michael Myers, 1989)</strong></h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><em>Postrzelony Myers przeżywa kolejną próbę unicestwienia i przez rok ukrywa się pod opieką pustelnika. Tymczasem Jamie Lloyd przebywa w dziecięcym ośrodku psychiatrycznym, zmagając się z traumą oraz tajemniczą więzią łączącą ją z morderczym wujem. Kiedy nadchodzi kolejne Halloween, Michael ponownie rusza na polowanie. Doktor Loomis stara się wykorzystać Jamie, aby ostatecznie schwytać psychopatę. Na horyzoncie pojawia się też zagadkowy mężczyzna w czerni…</em></p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_3v47D9.jpg" alt="" class="wp-image-5969" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_3v47D9.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_3v47D9-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_3v47D9-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_CxeDHH.jpg" alt="" class="wp-image-5970" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_CxeDHH.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_CxeDHH-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/halloween-5-the-revenge-of-michael-myers_CxeDHH-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>
</div>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Zrealizowana przez Dominique&#8217;a Othenina-Girarda piąta odsłona pokazuje pierwsze wyraźne oznaki twórczego zmęczenia. Wszystkie niezbędne składniki nadal znajdują się na swoim miejscu: bezlitosny morderca, przerażone ofiary, zdeterminowany psychiatra i halloweenowa sceneria. Problem w tym, że po raz kolejny otrzymujemy niemal tę samą potrawę, tylko z nieco inaczej rozłożonymi przyprawami.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Scenariusz wprowadza wprawdzie nowe wątki, ale zamiast rozwijać mitologię w interesujący sposób, mnoży zagadki i pozostawia widza z pytaniami, na które nie bardzo chce odpowiadać. Szczególnie kontrowersyjnie wypada potraktowanie niektórych postaci znanych z poprzedniego filmu. Coraz trudniej również traktować kolejne cudowne ocalenia Myersa z należytą powagą. Owszem, w świecie slasherów nieśmiertelność antagonisty jest niemal obowiązkowa, ale nawet najbardziej wyrozumiały widz ma swoje granice.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„Zemsta Michaela Myersa” oferuje kilka mocnych scen i niezły klimat, jednak sprawia wrażenie produkcji nakręconej głównie dlatego, że poprzednia część zarobiła wystarczająco dużo pieniędzy. A to, niestety, nie jest najlepsza motywacja do opowiadania historii. Nawet historii o mordercy, który sam żadnej motywacji nie potrzebuje.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>„Halloween 6: Przekleństwo Michaela Myersa” (Halloween: The Curse of Michael Myers, 1995)</strong></h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><em>Minęło sześć lat od ostatniej masakry. Michael Myers pozostaje związany z tajemniczą organizacją, której działalność może tłumaczyć jego niezwykłą odporność i mordercze instynkty. Do Haddonfield powraca Tommy Doyle (Paul Rudd), niegdyś chłopiec znajdujący się pod opieką Laurie Strode. Razem z doktorem Loomisem próbuje rozwikłać zagadkę Myersa i zapobiec kolejnemu rozlewowi krwi. Tymczasem na jaw zaczynają wychodzić mroczne sekrety z przeszłości.</em></p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03.jpg" alt="" class="wp-image-5971" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04.jpg" alt="" class="wp-image-5972" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>
</div>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Szósta część stanowi próbę uporządkowania coraz bardziej zagmatwanej mitologii serii. Reżyser Joe Chappelle rozwija wątek tajemniczego kultu Thorn, próbując nadać zbrodniom Myersa nadprzyrodzone uzasadnienie. Czy to dobry pomysł? Niekoniecznie.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Największą siłą pierwowzoru była przecież nieodgadniona natura mordercy. Wyjaśnianie jej za pomocą rytuałów, starożytnych klątw i tajemniczych organizacji przypomina nieco próbę rozebrania iluzjonistycznej sztuczki na części. Niby dowiadujemy się więcej, ale magia gdzieś znika. Film miał również wyjątkowo burzliwą historię produkcji, a różnice między wersją kinową i później udostępnioną wersją producencką dodatkowo podkreślają scenariuszowy chaos.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„Przekleństwo Michaela Myersa” pozostaje ważne z jeszcze jednego powodu. To ostatnia odsłona cyklu z udziałem Donalda Pleasence&#8217;a, który zmarł w lutym 1995 roku, kilka miesięcy przed premierą. Jego doktor Loomis przez lata był dla Myersa najważniejszym przeciwnikiem — człowiekiem, który nie tylko rozumiał zagrożenie, ale jako jeden z nielicznych naprawdę się go obawiał.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Odejście aktora zamknęło istotny rozdział historii „Halloween”. Bez Loomisa seria straciła bowiem coś więcej niż jednego z bohaterów. Straciła własne sumienie.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>„Halloween: 20 lat później” (Halloween H20: 20 Years Later, 1998)</strong></h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><em>Laurie Strode (Jamie Lee Curtis) żyje pod przybranym nazwiskiem Keri Tate i kieruje prywatną szkołą Hillcrest Academy w Kalifornii. Od tragicznych wydarzeń w Haddonfield minęło dwadzieścia lat, ale kobieta nadal zmaga się z lękiem i bolesnymi wspomnieniami. Stara się chronić swojego nastoletniego syna Johna (Josh Hartnett), choć ich relacje dalekie są od idealnych. Kiedy Michael Myers ponownie pojawia się w jej życiu, Laurie musi zdecydować, czy nadal będzie uciekać, czy wreszcie stawi czoła własnemu koszmarowi.</em></p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/05-1.jpg" alt="" class="wp-image-5975" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/05-1.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/05-1-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/05-1-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/06-1.jpg" alt="" class="wp-image-5976" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/06-1.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/06-1-768x527.jpg 768w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/06-1-300x206.jpg 300w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>
</div>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Po dwóch dekadach od premiery oryginału seria potrzebowała mocnego impulsu. Powrót Jamie Lee Curtis okazał się strzałem w dziesiątkę, a reżyser Steve Miner, mający już doświadczenie z cyklem „Piątek trzynastego”, postawił na dynamiczny, bardziej współczesny horror.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„Halloween H20” ignoruje wydarzenia z części czwartej, piątej i szóstej, rozpoczynając alternatywną kontynuację historii po „Halloween II” z 1981 roku. Taki zabieg pozwolił uwolnić fabułę od nadmiaru rodzinnych komplikacji i okultystycznych teorii. Najważniejsze jest jednak to, że Laurie przestaje być wyłącznie ofiarą. Jej trauma, poczucie zagrożenia i determinacja nadają historii emocjonalny ciężar, którego brakowało wielu wcześniejszym odsłonom.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W filmie czuć także wpływ popularności „Krzyku” Wesa Cravena. Bohaterowie są bardziej współcześni, tempo wyraźnie szybsze, a całość ma znacznie bardziej młodzieżowy charakter. Nie każdemu takie odświeżenie przypadło do gustu, ale trudno odmówić produkcji energii. Co więcej, jej finał pozwala przez chwilę uwierzyć, że historia Myersa naprawdę dobiegła końca.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Przez chwilę. Bo przecież mówimy o Hollywood.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>„Halloween: Powrót”</strong> (<strong>„Halloween: Resurrection”</strong>, 2002)</h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><em>Grupa młodych ludzi bierze udział w internetowym reality show, którego uczestnicy mają spędzić noc w opuszczonym domu Michaela Myersa w Haddonfield. Wyposażeni w kamery transmitujące wydarzenia na żywo, liczą na popularność i niezapomniane przeżycia. Organizatorzy programu nie przewidzieli jednak jednego szczegółu: dawny właściciel posesji nie zamierza tolerować nieproszonych gości. A w przeciwieństwie do uczestników zabawy nie jest zainteresowany oglądalnością&#8230;</em></p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/07.jpg" alt="" class="wp-image-5977" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/07.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/07-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/07-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/08.jpg" alt="" class="wp-image-5978" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/08.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/08-768x527.jpg 768w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/08-300x206.jpg 300w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>
</div>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Rick Rosenthal, reżyser drugiej części, powrócił za kamerę, lecz tym razem otrzymał scenariusz wyraźnie podporządkowany modzie na reality show i internetowe transmisje.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Sam punkt wyjścia miał potencjał. Zamknięcie grupy ludzi w domu seryjnego mordercy, który niespodziewanie wraca na miejsce, mogło zaowocować zgrabnym, klaustrofobicznym horrorem. Niestety, film dość szybko zamienia ten pomysł w ciąg mało przekonujących sytuacji i przewidywalnych eliminacji kolejnych bohaterów. Nie pomaga również sposób potraktowania Laurie Strode. Powracająca Jamie Lee Curtis zostaje wykorzystana przede wszystkim do symbolicznego domknięcia jej wątku, a reszta historii próbuje przyciągnąć młodszą publiczność za pomocą modnych wówczas rozwiązań technologicznych. Obecność rapera Busty Rhymesa dodaje filmowi specyficznego, momentami niemal komediowego charakteru. Trudno powiedzieć, czy dokładnie o taki efekt chodziło twórcom.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„Resurrection” to jedna z tych odsłon, w których Michael Myers zaczyna przypominać zakładnika własnej popularności. Jego kolejne powroty nie budzą już wielkiego zaskoczenia, a śmierć staje się raczej krótką przerwą między następnymi produkcjami.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Kiedy zamaskowany psychopata musi rywalizować o uwagę z internetowym reality show, wiadomo, że seria znalazła się w dość osobliwym miejscu.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>„Halloween”</strong> (2007)</h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><em>Dziesięcioletni Michael Myers (Daeg Faerch) dorasta w dysfunkcyjnej rodzinie, w atmosferze przemocy, upokorzeń i narastającej agresji. W noc Halloween dopuszcza się serii brutalnych morderstw, zabijając między innymi starszą siostrę Judith i jej chłopaka. Trafia do zakładu psychiatrycznego Smith&#8217;s Grove, gdzie zajmuje się nim doktor Samuel Loomis (Malcolm McDowell). Po kilkunastu latach dorosły już Michael (Tyler Mane) ucieka z ośrodka i wraca do Haddonfield, by odnaleźć młodszą siostrę, znaną obecnie jako Laurie Strode (Scout Taylor-Compton). Jego powrót oznacza początek kolejnego koszmaru…</em></p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/09.jpg" alt="" class="wp-image-5979" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/09.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/09-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/09-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/10.jpg" alt="" class="wp-image-5980" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/10.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/10-768x527.jpg 768w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/10-300x206.jpg 300w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>
</div>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Kiedy kontynuacje zaczynają wyczerpywać cierpliwość widzów, producenci zwykle sięgają po sprawdzoną metodę: opowiedzenie wszystkiego od początku. Tym razem zadanie powierzono Robowi Zombiemu, muzykowi i reżyserowi słynącemu z zamiłowania do brutalnego, brudnego i bezkompromisowego kina grozy.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Zombie podszedł do materiału zupełnie inaczej niż Carpenter. Zamiast koncentrować się na tajemnicy Michaela Myersa, postanowił szczegółowo przedstawić jego dzieciństwo, rodzinne środowisko i stopniową przemianę w mordercę. Efekt jest co najmniej dyskusyjny. Z jednej strony otrzymujemy znacznie bardziej rozbudowany portret psychologiczny bohatera. Z drugiej — nadmierne tłumaczenie źródeł jego okrucieństwa odbiera mu część pierwotnej grozy. Michael Carpentera był niemal abstrakcyjnym złem. Michael Zombie&#8217;ego staje się produktem patologicznego środowiska i traumatycznych doświadczeń.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Film jest również zdecydowanie brutalniejszy od oryginału. Przemoc ma tutaj ciężar, fizyczność i nieprzyjemną dosłowność. Zombie nie tyle straszy widza tym, co może wydarzyć się za chwilę, ile zmusza go do patrzenia na to, co dzieje się właśnie teraz. Nie jest to remake pozbawiony ambicji, ale trudno oprzeć się wrażeniu, że reżyser, próbując wyjaśnić fenomen Myersa, częściowo pozbawił go tego, co czyniło go wyjątkowym.</p>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Wydawałoby się, że po niemal trzech dekadach, niezliczonych ofiarach i kolejnych próbach uśmiercenia Michaela Myersa seria wyczerpała już wszystkie możliwości. Rob Zombie udowodnił jednak, że nawet najbardziej znany koszmar można opowiedzieć od nowa — brutalniej, dosadniej i z zupełnie innej perspektywy. Czy taka rewolucja wystarczyła, by przywrócić „Halloween” dawny blask?</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W trzeciej, ostatniej części naszego cyklu przekonamy się, dokąd zaprowadziła twórców ta nowa wizja, dlaczego po latach postanowiono ponownie sięgnąć do korzeni i czy Michael Myers rzeczywiście doczekał się ostatecznego pożegnania. Bo jeśli historia kina grozy czegoś nas nauczyła, to tego, że człowiek w białej masce nigdy nie pozostaje martwy zbyt długo.</p>



<div class="recenzja-stopka">
<span class="ocena"></span>   
<span class="podpis">Feliks Rudnicki</span>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/syl/noc-w-ktorej-on-wrocil-do-domu-michael-myers-cz-2/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>„La Perra&#8221; w kinach. Wygraj podwójny bilet!</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/top/la-perra-w-kinach-wygraj-podwojny-bilet/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/top/la-perra-w-kinach-wygraj-podwojny-bilet/#comments</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[fr]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 06 Nov 2026 21:52:02 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<category><![CDATA[AKTUALNE]]></category>
		<category><![CDATA[KONKURSY]]></category>
		<category><![CDATA[SPRAWDŹ SIĘ!]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5962</guid>

					<description><![CDATA[Do kin trafiła właśnie „La Perra" - dzieło chilijskiej reżyserki Domingi Sotomayor. Z okazji tej premiery przygotowaliśmy dla Was konkurs, w którym do wygrania są podwójne zaproszenia na „La Perra” do kin sieci Cinema City.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>Do kin trafiła właśnie „La Perra&#8221; &#8211; dzieło chilijskiej reżyserki Domingi Sotomayor, które zachwyca surowym pięknem, przekształcając kameralną historię w popis sił natury. Film zdobył nagrodę Palm Dog w Cannes za wyjątkową kreację psiej bohaterki.</strong> <strong>Z okazji tej premiery przygotowaliśmy dla Was konkurs, w którym do wygrania są podwójne zaproszenia na „La Perra” do kin sieci Cinema City.</strong></p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Na odległej, smaganej południowym wiatrem wyspie u wybrzeży chilijskiej Patagonii Silvia wiedzie spokojne życie u boku swojego partnera, utrzymując się ze zbierania alg. Pewnego dnia znajduje porzuconą suczkę i nadaje jej imię Yuri — takie, jakie wybrałaby dla upragnionej córki. Głęboka więź z nieokiełznanym zwierzęciem wypełnia pustkę pozostawioną przez niespełnione pragnienie macierzyństwa. Ich relacja staje się początkiem nieoczekiwanej konfrontacji, w której miłość i czułość ścierają się z gniewem i bolesnymi wspomnieniami z przeszłości, przed którymi Silvia przez lata próbowała uciec. </p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">„La Perra&#8221; to subtelny, pełen napięcia dramat psychologiczny o tym, co ukrywamy pod powierzchnią codzienności. O miłości i odrzuceniu. O próbie oswojenia tego, co nieuchwytne. O potrzebie zniknięcia i odwadze, by wreszcie się zmierzyć z przeszłością. </p>



<h2 class="wp-block-heading">Konkurs Filmiks.pl – wygraj e-zaproszenie na film „La Perra”</h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Z okazji premiery filmu „La Perra”, we współpracy z <a href="https://bestfilm.pl/catalogue/la-perra" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Best Film</a>, przygotowaliśmy dla Was konkurs. Do rozdania mamy 8 podwójnych zaproszeń (w postaci kodów) na ten film do kin sieci Cinema City. Konkurs trwa do 8 listopada 2026 r. (do godz. 12), a kody (podlegające wymianie na bilety) są do wykorzystania w terminie do 12 listopada 2026 r.</p>



<p class="wp-block-paragraph">2 podwójne zaproszenia &#8211; konkurs na stronie Filmiks.pl<br>3 podwójne zaproszenia – konkurs na <a href="https://www.facebook.com/filmikspl/" target="_blank" rel="noopener">Facebooku</a><br>3 podwójne zaproszenia – konkurs na <a href="https://www.instagram.com/film.i.ks/" target="_blank" rel="noopener">Instagramie</a></p>



<p class="wp-block-paragraph">Aby wziąć udział odpowiedz w komentarzu pod tym wpisem, w maksymalnie 3 zdaniach, na pytanie:</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Co najbardziej porusza Cię w filmowych historiach ukazujących wyjątkową więź między człowiekiem a zwierzęciem</strong>?</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Regulamin konkursu znajdziesz poniżej. Sprawdź warunki udziału oraz zasady konkursów na naszym Facebooku i Instagramie. Możesz wziąć udział we wszystkich, zwiększając swoje szanse na wygraną!</p>



<h2 class="wp-block-heading">Regulamin konkursu</h2>



<ol class="wp-block-list">
<li>Organizatorem konkursu jest serwis Filmiks.pl.</li>



<li>Konkurs prowadzony jest równolegle na: stronie Filmiks.pl, profilu Filmiks na Facebooku oraz Instagramie.</li>



<li>Konkurs nie jest w żaden sposób sponsorowany, wspierany ani administrowany przez serwisy Facebook ani Instagram.</li>



<li>Czas trwania konkursu: od 6 listopada 2026 r. do 8 listopada 2026 r. (do godz. 12).</li>



<li>Nagrodami są kody (podlegające wymianie na bilety) na film „La Perra” do kin sieci Cinema City (zgodnie z repertuarem kina), do wykorzystania w terminie do 12 listopada 2026 r.</li>



<li>Każdy uczestnik może zgłosić tylko jedną odpowiedź konkursową na danej platformie (strona / Facebook / Instagram).</li>



<li>Każdy uczestnik może zostać laureatem tylko jednej nagrody, niezależnie od liczby zgłoszeń oraz platformy, na której bierze udział w konkursie.</li>



<li>Uczestnik musi mieć ukończone 18 lat oraz mieszkać na terenie Polski. W konkursie nie mogą brać udziału redaktorzy serwisu Filmiks.pl</li>



<li>Pytanie konkursowe brzmi: Co najbardziej porusza Cię w filmowych historiach ukazujących wyjątkową więź między człowiekiem a zwierzęciem?</li>



<li>Warunkiem udziału w konkursie na stronie jest zamieszczenie odpowiedzi na pytanie (w maksymalnie 3 zdaniach) w komentarzu pod wpisem konkursowym i podanie swojego adresu e-mail.</li>



<li>Warunkiem udziału w konkursie na Facebooku jest: zaobserwowanie profilu Filmiks, polubienie posta konkursowego i udostępnienie go publicznie na swoim profilu, zamieszczenie w komentarzu pod postem konkursowym odpowiedzi na pytanie (w maksymalnie 3 zdaniach).</li>



<li>Warunkiem udziału w konkursie na Instagramie jest: zaobserwowanie profilu Filmiks, polubienie posta konkursowego, zamieszczenie w komentarzu pod postem konkursowym odpowiedzi na pytanie (w maksymalnie 3 zdaniach).</li>



<li>Zwycięzcy zostaną wyłonieni przez organizatora na podstawie jakości i oryginalności odpowiedzi.</li>



<li>Zwycięzcy konkursu zostaną poinformowani o wygranej 8 listopada 2026 r. drogą prywatnej wiadomości (e-mail lub wiadomość prywatna w serwisie Facebook / Instagram), w zależności od miejsca udziału w konkursie. Wyniki nie będą publikowane publicznie.</li>



<li>Zwycięzcy są zobowiązani do odpowiedzi na informację o wygranej w ciągu 1 dnia od otrzymania wiadomości o wygranej. W przeciwnym razie nagroda przypada innej osobie.</li>



<li>Decyzja o wygranej jest ostateczna i nie przysługuje od niej odwołanie.</li>



<li>Dane osobowe będą wykorzystane wyłącznie do realizacji wysyłki nagrody i nie będą przetwarzane w innych celach.</li>



<li>Organizator nie ponosi odpowiedzialności za podanie przez uczestnika nieprawidłowych lub niekompletnych danych kontaktowych lub adresowych.</li>



<li>Organizator zastrzega sobie prawo do wprowadzenia zmian w regulaminie w przypadku wystąpienia ważnych przyczyn technicznych lub organizacyjnych.</li>
</ol>



<p class="wp-block-paragraph">Informację o konkursie znajdziecie także na: <a href="https://fajnekonkursy.pl/" target="_blank" rel="noopener">fajnekonkursy.pl</a></p>



<figure class="wp-block-embed aligncenter is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<iframe loading="lazy" title="LA PERRA - tylko w kinach od 6 listopada | oficjalny zwiastun" width="640" height="360" src="https://www.youtube.com/embed/qJTaWjv42kg?feature=oembed&#038;enablejsapi=1" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe>
</div></figure>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/top/la-perra-w-kinach-wygraj-podwojny-bilet/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>3</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Cynamon, skórka pomarańczy, kakao i szczypta miłości, czyli… idealny „Przepis na święta” (Przepis na święta)</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/rec/cynamon-skorka-pomaranczy-kakao-i-szczypta-milosci-czyli-idealny-przepis-na-swieta-przepis-na-swieta/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/rec/cynamon-skorka-pomaranczy-kakao-i-szczypta-milosci-czyli-idealny-przepis-na-swieta-przepis-na-swieta/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[ps]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 05 Nov 2026 21:04:12 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[RECENZJE]]></category>
		<category><![CDATA[FILMY]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5949</guid>

					<description><![CDATA[Obsada złożona z Zofii Jastrzębskiej, Piotra Stramowskiego, Adama Woronowicza oraz Soni Mietielicy zaserwowała nam smaczną ucztę idealnie pobudzającą zmysły na długo przed kalendarzowym adwentem.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>Aromat wspomnianych produktów przywołuje mi na myśl pokaz przedpremierowy najnowszej familijnej komedii romantycznej w reżyserii Magdaleny Nieć. Słodki poczęstunek, którym zostałam ugoszczona, skutecznie wprowadził mnie w świąteczny nastrój przed zgaśnięciem świateł na sali kinowej. Jednak czy reżyserce i jednocześnie współautorce książki pt. „Przepis na Święta” udało się ujawnić sekretny składnik na magię świąt oraz na sukces udanej komedii?</strong></p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Ida marzy o własnej cukierni. Gorący okres bożonarodzeniowy wszystkim pracownikom daje w kość, a właściciel nie pozwala Idzie na rozwijanie swojego talentu cukierniczego. W efekcie dziewczyna wybiera się do banku złożyć wniosek o kredyt. Tam natrafia na dyrektora, który również zdaje się tracić grunt pod nogami. Piotr dowiaduje się o istnieniu dziesięcioletniego syna Nikodema. Z takiego obrotu sprawy nie jest zadowolona jego skupiona na karierze partnerka Klara. Kilka niespodziewanych sytuacji oraz zapach wypieków powodują, że ścieżki Idy i Piotra splatają się i pozwalają odpowiedzieć na pytanie, kto powinien zasiadać z nami do wigilijnego stołu.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC4198-fot.-Karolina-Grabowska-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5953" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC4198-fot.-Karolina-Grabowska-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC4198-fot.-Karolina-Grabowska-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC4198-fot.-Karolina-Grabowska-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC4198-fot.-Karolina-Grabowska.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Obsada złożona z Zofii Jastrzębskiej, Piotra Stramowskiego, Adama Woronowicza oraz Soni Mietielicy zaserwowała nam smaczną ucztę idealnie pobudzającą zmysły na długo przed kalendarzowym adwentem.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Cukiernia, w której pracuje Ida, jest bezpieczną przystanią nie tylko dla chłopca, który ucieka z domu, lecz także dla widzów chcących skryć się pod ciepłym kocykiem z kubkiem kakao w dłoni. Nie sposób oprzeć się urokowi kameralnej scenografii. Dużą część filmu poświęcono ujęciom przygotowywania najrozmaitszych wypieków głównej bohaterki. Zastosowanie wyraźnej ostrości obrazu oraz ujęć w zwolnionym tempie (slow motion) potęguje w widzach poczucie bezpieczeństwa i rodzinnego ciepła.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Wątek domu dziecka, z pozoru tylko komediowy, jest najważniejszym punktem zwrotnym w fabule. Mirosław Tomczuk w roli Niko sprawdził się fenomenalnie. Motywy działań bohatera były dobrze podkreślone, a przemiana realistyczna. Takie placówki jak sierociniec pozwalają zrozumieć przyczyny zachowań i system wartości postaci.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/20251113_PNS_AW_0406-fot.-Karolina-Grabowska-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5954" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/20251113_PNS_AW_0406-fot.-Karolina-Grabowska-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/20251113_PNS_AW_0406-fot.-Karolina-Grabowska-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/20251113_PNS_AW_0406-fot.-Karolina-Grabowska-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/20251113_PNS_AW_0406-fot.-Karolina-Grabowska.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Należy docenić również pozostałych aktorów, którzy włożyli sporo pracy w to, by oddać głębię bohaterów. Wydawać by się mogło, że polska komedia romantyczna nie wymaga dużego kunsztu aktorskiego. W końcu mamy do czynienia z lekkim filmem na odprężenie, a nie z zagadkowym kinem akcji. Niemniej warto tworzyć prawdziwych ludzi na ekranie, a nie takich, od których nie wymaga się zbyt dużej inteligencji.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Zofia Jastrzębska w roli Idy bawiła i otulała jednocześnie. Bezkompromisowa dziewczyna walcząca o swoje marzenia potrafi być jednocześnie schronieniem dla innych. A jej wypieki leczą nawet najbardziej złamane serce. Piotr Stramowski wciela się w dyrektora banku i ojca dziesięciolatka próbującego łączyć te dwie rzeczy. Nie zawsze mu się to udaje, jednak potrafi przyznać się do porażki oraz naprawić swoje błędy.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Za to Sonia Mietielica jako Klara nawet nie próbuje ani niczego nie chce naprawiać. Klara myśli tylko o własnym interesie, nie zważając na uczucia w teorii najbliższych jej osób. Sonia przedstawiła postać niejednoznaczną. Z jednej strony bohaterka jest egoistką, a z drugiej jej wartości i tryb życia nie muszą być gorsze od innych bohaterów. Po prostu są inne. I nie zawsze do nas pasują.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC6668-fot.-Karolina-Grabowska-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5955" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC6668-fot.-Karolina-Grabowska-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC6668-fot.-Karolina-Grabowska-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC6668-fot.-Karolina-Grabowska-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/DSC6668-fot.-Karolina-Grabowska.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Opowieść jest pozbawiona większych zwrotów akcji, co jest charakterystyczne dla tego gatunku filmowego. Nie oznacza to nudy. Niektóre wydarzenia, np. informacja o synu, są opowiedziane „do brzegu”, bez zbędnego przedłużania. Czas ekranowy został wykorzystany możliwie w jak najlepszy sposób. Przy „Przepisie na Święta” można odpocząć oraz z ekscytacją i nostalgią wyczekiwać okresu świątecznego. Bowiem tajny składnik na dobrą komedię romantyczną, udane święta czy pyszne wypieki jest jeden. Miłość, pasja i autentyczność. Magdalena Nieć odhaczyła punkt pierwszy. Czas na to, żebyśmy odhaczyli pozostałe dwa.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Zanim jednak wpadniecie w szał świąteczny, obejrzyjcie świetne kino familijne. Ja już obejrzałam. I nie spodziewałam się, że pod koniec października zacznę wyczekiwać choinki oraz dań wigilijnych. A zwłaszcza ciast i ciasteczek. Bo Ida ma to do siebie, że nikt nie oprze się jej smakołykom.</p>



<div class="recenzja-stopka">
  <span class="ocena">Ocena: ★★★★★★★★★★</span>
  <span class="podpis">Paulina Socha</span>
</div>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="714" height="1024" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PnS_plakat_net-714x1024.jpg" alt="" class="wp-image-5950" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PnS_plakat_net-714x1024.jpg 714w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PnS_plakat_net-209x300.jpg 209w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PnS_plakat_net-768x1102.jpg 768w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/PnS_plakat_net.jpg 1000w" sizes="auto, (max-width: 714px) 100vw, 714px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<p class="wp-block-paragraph"><strong>Tytuł oryginalny:</strong> Przepis na święta<br><strong>Produkcja:</strong> Polska / 2026<br><strong>Premiera (świat):</strong> 6 listopada 2026 r.<br><strong>Premiera (Polska):</strong> 6 listopada 2026 r.<br><strong>Reżyseria:</strong> Magdalena Nieć<br><strong>Scenariusz:</strong> Magdalena Nieć, Katarzyna Gacek<br><strong>Zdjęcia:</strong> Jakub Stolecki<br><strong>Muzyka:</strong> Tomasz Kolak<br><strong>Obsada:</strong> <br>Zofia Jastrzębska (Ida)<br>Piotr Stramowski (Piotr)<br>Sonia Mietielica (Klara)<br>Wiktor Wieczorek (Nikodem)<br>Adam Woronowicz (dyrektor domu dziecka)<br><strong>Czas:</strong> 110 minuty<br><strong>Dystrybucja kinowa:</strong> Kino Świat</p>
</div>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/rec/cynamon-skorka-pomaranczy-kakao-i-szczypta-milosci-czyli-idealny-przepis-na-swieta-przepis-na-swieta/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Wygraj książkę „Labirynt Fauna”</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/spr/wygraj-ksiazke-labirynt-fauna/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/spr/wygraj-ksiazke-labirynt-fauna/#comments</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[fr]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 04 Nov 2026 20:52:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[SPRAWDŹ SIĘ!]]></category>
		<category><![CDATA[KONKURSY]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5939</guid>

					<description><![CDATA[Niezwykły świat stworzony przez del Toro i Cornelię Funke powrócił do polskich czytelników w nowym wydaniu Wydawnictwa Kropka. Z tej okazji przygotowaliśmy dla Was konkurs — do wygrania jest egzemplarz książki "Labirynt Fauna".]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>W 2006 roku Guillermo del Toro pokazał światu baśń, w której wojna i magia, ludzkie okrucieństwo i fantastyczne potwory, niewinność i śmierć istnieją obok siebie. Film zdobył trzy Oscary i stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych dzieł reżysera. Kilkanaście lat później Cornelia Funke nadała tej historii literacką formę, uzupełniając ją o dziesięć baśni, które rozszerzają mitologię filmowego świata. Dwadzieścia lat po premierze „Labirynt Fauna” znów powraca. W maju Guillermo del Toro zaprezentował w Cannes odrestaurowaną wersję filmu, a 30 października obraz ponownie trafił do polskich kin. Niezwykły świat stworzony przez del Toro i Cornelię Funke powrócił także do polskich czytelników — w nowym wydaniu Wydawnictwa Kropka. Z tej okazji przygotowaliśmy dla Was konkurs — do wygrania jest egzemplarz książki &#8222;Labirynt Fauna&#8221;.</strong></p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Hiszpania, rok 1944. Ofelia wraz z ciężarną matką trafia do odległego młyna, którym dowodzi bezwzględny kapitan Vidal. W rzeczywistości naznaczonej wojną, przemocą i strachem dziewczynka odkrywa jednak przejście do innego świata — starego labiryntu i zamieszkujących go tajemnic. Faun oznajmia Ofelii, że jest ona zaginioną księżniczką podziemnego królestwa. Aby odzyskać swoje prawdziwe miejsce, musi przejść trzy próby. Szybko okazuje się jednak, że w tej opowieści nic nie jest tak proste, jak mogłoby się wydawać, a każda kolejna próba każe pytać o granice posłuszeństwa, odpowiedzialności i odwagi.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ze szczegółami dotyczącymi książki można zapoznać się na stronie&nbsp;<a href="https://wydawnictwokropka.com.pl/ksiazki/210-labirynt-fauna" target="_blank" rel="noopener"><strong>Wydawnictwa Kropka</strong></a>.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Konkurs Filmiks.pl – wygraj książkę „Labirynt Fauna”</h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">We współpracy z Wydawnictwem Kropka, przygotowaliśmy dla Was konkurs. Do rozdania mamy 1 egzemplarz książki „Labirynt Fauna” Guillermo del Toro i Cornelii Funke. Konkurs prowadzony jest na facebookowym <a href="https://www.facebook.com/filmikspl/" target="_blank" rel="noopener"><strong>profilu Filmiksa</strong></a>.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Aby wziąć udział w komentarzu pod postem konkursowym dokończ zdanie:</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>„Gdybym mógł/mogła zajrzeć za tajemnicze drzwi, chciał(a)bym, żeby po drugiej stronie…</strong>&#8221; (cała odpowiedź nie może liczyć więcej nić 5 zdań). Konkurs trwa do 10 listopada 2026 r. (włącznie).</p>



<h2 class="wp-block-heading">Regulamin konkursu</h2>



<ol class="wp-block-list">
<li>Organizatorem konkursu jest serwis Filmiks.pl.</li>



<li>Konkurs prowadzony jest na profilu Filmiks na <a href="https://www.facebook.com/filmikspl/" target="_blank" rel="noopener">Facebooku</a>,</li>



<li>Konkurs nie jest w żaden sposób sponsorowany, wspierany ani administrowany przez serwis Facebook.</li>



<li>Czas trwania konkursu: od 4 listopada 2026 r. do 10 listopada 2026 r. (włącznie).</li>



<li>Nagrodą jest egzemplarz książki „Labirynt Fauna” Guillermo del Toro i Cornelii Funke, przekazany przez Wydawnictwo Kropka.</li>



<li>Każdy uczestnik może zgłosić tylko jedną odpowiedź konkursową.</li>



<li>W konkursie mogą wziąć udział osoby, które:<br>a) ukończyły 18 lat,<br>b) mieszkają na terenie Polski,<br>c) nie są redaktorami serwisu Filmiks.</li>



<li>Aby wziąć udział w konkursie na Facebooku należy:<br>a) obserwować profil Filmiks,<br>b) polubić post konkursowy,<br>c) udostępnić publicznie post konkursowy na swoim profilu,<br>d) w komentarzu pod postem konkursowym dokończyć zdanie „Gdybym mógł/mogła zajrzeć za tajemnicze drzwi, chciał(a)bym, żeby po drugiej stronie…”</li>



<li>Odpowiedź nie może liczyć więcej niż 5 zdań.</li>



<li>Zaproszenie do udziału w konkursie innych osób poprzez oznaczenie ich w komentarzu lub udostępnienie posta konkursowego w relacji (stories) będzie dodatkowym atutem, ale nie jest warunkiem udziału w konkursie.</li>



<li>Zwycięzcy zostaną wyłonieni przez organizatora na podstawie jakości i oryginalności odpowiedzi.</li>



<li>Zwycięzcy konkursu zostaną poinformowani o wygranej do 3 dni od zakończenia konkursu drogą prywatnej wiadomości (wiadomość prywatna w serwisie Facebook). Wyniki nie będą publikowane publicznie.</li>



<li>Zwycięzcy są zobowiązani do przesłania danych do wysyłki nagrody w ciągu 3 dni od otrzymania wiadomości o wygranej. W przeciwnym razie nagroda przypada innej osobie.</li>



<li>Decyzja o wygranej jest ostateczna i nie przysługuje od niej odwołanie.</li>



<li>Dane osobowe będą wykorzystane wyłącznie do realizacji wysyłki nagrody i nie będą przetwarzane w innych celach.</li>



<li>Organizator nie ponosi odpowiedzialności za podanie przez uczestnika nieprawidłowych lub niekompletnych danych kontaktowych lub adresowych.</li>



<li>Organizator zastrzega sobie prawo do wprowadzenia zmian w regulaminie w przypadku wystąpienia ważnych przyczyn technicznych lub organizacyjnych.</li>
</ol>



<p class="wp-block-paragraph">Informację o konkursie znajdziecie także na: <a href="https://fajnekonkursy.pl/" target="_blank" rel="noopener">fajnekonkursy.pl</a></p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/spr/wygraj-ksiazke-labirynt-fauna/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>1</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Cztery „Lalki”, trzy postacie i wiele sposobów na Prusa (cz. 3)</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/pub/cztery-lalki-trzy-postacie-i-wiele-sposobow-na-prusa-cz-3/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/pub/cztery-lalki-trzy-postacie-i-wiele-sposobow-na-prusa-cz-3/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[jk]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 03 Nov 2026 19:05:42 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[PUBLICYSTYKA]]></category>
		<category><![CDATA[FELIETONY]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5928</guid>

					<description><![CDATA[Izabela Łęcka stanowi szczególne wyzwanie dla filmowców. W powieści Prusa narrator pozwala nam zajrzeć głębiej w jej sposób myślenia. Na ekranie trzeba zbudować tę postać przede wszystkim poprzez aktorstwo i sytuacje dramaturgiczne.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>W poprzednich częściach cyklu przyjrzeliśmy się Ignacemu Rzeckiemu i Stanisławowi Wokulskiemu, porównując ich ekranowe wcielenia. Pozostała jeszcze trzecia postać, bez której „Lalka” nie byłaby tą samą opowieścią.</strong></p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Kobieta, którą trudno polubić</strong></h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Izabela Łęcka stanowi szczególne wyzwanie dla filmowców. W powieści Prusa narrator pozwala nam zajrzeć głębiej w jej sposób myślenia, zrozumieć wychowanie, przekonania i mechanizmy rządzące jej zachowaniem. Na ekranie trzeba zbudować tę postać przede wszystkim poprzez aktorstwo i sytuacje dramaturgiczne. A punkt wyjścia nie jest łatwy. Izabela to młoda kobieta wychowana w luksusie, przyzwyczajona do uprzywilejowanej pozycji, próżna, kapryśna i przekonana o własnej wyjątkowości. Trudno o zestaw cech automatycznie budzących sympatię widza. Tym większym wyzwaniem staje się stworzenie bohaterki wielowymiarowej, a nie jedynie obiektu romantycznych westchnień Wokulskiego.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W interpretacji Beaty Tyszkiewicz u Hasa Izabela zostaje przedstawiona niemal posągowo. Jest piękna, elegancka i emocjonalnie niedostępna. Sprawia wrażenie osoby odciętej od rzeczywistości, zamkniętej we własnym świecie. Przypomina chodzące dzieło sztuki, doskonałe w formie, ale pozbawione autentycznego życia wewnętrznego. W tym sensie chyba najbardziej ze wszystkich ekranowych Izabel zasługuje na miano tytułowej lalki. Nieprzypadkowo tak istotną funkcję pełni Florentyna, stanowiąca dla niej kontrast. Lepiej rozumie otaczający świat, ludzi i ich emocje. Na jej tle panna Łęcka wydaje się jeszcze bardziej oderwana od rzeczywistości.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04-1024x390.png" alt="" class="wp-image-5933" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/04.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Takie przedstawienie postaci można oczywiście uznać za psychologiczne uproszczenie. Jednak w kontekście twórczości Hasa nabiera ono innego znaczenia. Reżyser nie próbuje przecież stworzyć realistycznej panoramy społeczeństwa. Jego Warszawa jest światem schyłkowym, dekadenckim, pełnym przesytu i niepokoju. Beata Tyszkiewicz doskonale wpisuje się w tę poetykę. Jest nie tyle kobietą, ile wyobrażeniem kobiety, projekcją pragnień Wokulskiego. Jej emocjonalna niedostępność staje się częścią rzeczywistości, w której bohater nie potrafi odnaleźć własnego miejsca.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Inaczej wygląda Izabela Małgorzaty Braunek w serialu Bera. Pozostaje próżna, kapryśna i przekonana o własnej wyjątkowości. W jej zachowaniu widać jednak więcej dziewczęcej naiwności i niedojrzałości. Ma wysokie wymagania wobec potencjalnego męża, oczekuje od życia tego, co najlepsze, i długo nie dopuszcza do siebie myśli, że uprzywilejowana pozycja może być zagrożona. Stopniowo zaczyna jednak rozumieć rzeczywistą sytuację finansową rodziny. Świadomość zbliżającego się bankructwa zmienia jej stosunek do Wokulskiego. Mężczyzna, którego wcześniej mogła lekceważyć, staje się potencjalnym ratunkiem przed utratą dotychczasowego życia. Izabela zaczyna odczuwać, że sama może stać się przedmiotem transakcji. Jeśli ma zostać niejako sprzedana w zamian za bezpieczeństwo rodziny, nie zamierza przynajmniej sprzedać się tanio.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03-1024x390.png" alt="" class="wp-image-5932" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/03.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W tej interpretacji pojawia się więc wyraźniejszy konflikt wewnętrzny. Izabela wciąż pozostaje egoistyczna i naiwna, ale zaczyna dostrzegać ograniczenia własnej sytuacji. Jej bunt bywa dziecinny, a decyzje niekonsekwentne, jednak postać zyskuje dramatyczny wymiar. Nie jest już wyłącznie pięknym przedmiotem adoracji.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Kamila Urzędowska w filmie Kawalskiego proponuje jeszcze inne odczytanie. To kobieta znacznie dojrzalsza, mniej naiwna i bardziej świadoma własnej pozycji. Doskonale rozumie, jak działa na mężczyzn i jakie możliwości daje jej obecność w arystokratycznym towarzystwie. Potrafi być sprytna, manipulować otoczeniem i prowadzić własne intrygi. Jednocześnie w chwilach szczerości ujawnia bardziej ludzką twarz, dzięki czemu wzbudza sympatię. Paradoksalnie jednak ta większa świadomość nie zawsze przekłada się na dramaturgiczną wyrazistość. Izabela Kawalskiego ma swoje zalety i słabości, lecz trudno odnaleźć w niej równie silny konflikt wewnętrzny jak u Braunek. Jest bardziej samodzielna, ale mniej dramatyczna.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5930" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Najdalej idącą reinterpretację proponuje ponownie serial Maślony. Izabela grana przez Sandrę Drzymalską zostaje wyposażona w cechy, których próżno szukać w literackim pierwowzorze. Ma ambicje reporterskie, interesuje się sprawami społecznymi i próbuje wyrwać się z ograniczeń narzucanych kobietom przez epokę. Nie oznacza to jednak, że przestaje być próżna, kapryśna czy egoistyczna. Przeciwnie, wszystkie te cechy pozostają obecne, lecz zostają zestawione z inteligencją, zaradnością i autentyczną potrzebą niezależności.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Izabela potrafi błyskawicznie zmieniać sposób działania. Raz zachowuje się jak naiwna arystokratka, innym razem staje się przebiegłą intrygantką, by za chwilę ujawnić determinację i umiejętność podejmowania samodzielnych decyzji. Co istotne, jej działania nie zawsze kończą się sukcesem. Bywają sytuacje, gdy przekonana o własnej sile i sprawczości brutalnie zderza się z ograniczeniami otaczającego świata. Musi się wycofać, zaakceptować porażkę albo uświadomić sobie, że jej pozycja nie jest tak niezależna, jak chciałaby wierzyć.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">To właśnie te sprzeczności czynią ją tak interesującą. Izabela Maślony nie jest już wyłącznie obiektem uczuć Wokulskiego. Staje się jego pełnoprawną partnerką dramaturgiczną, a chwilami wręcz przeciwniczką. Podobnie jak on pragnie przekraczać własne ograniczenia i zmaga się z oczekiwaniami społecznymi. Oboje próbują wyrwać się z narzuconych im ról, choć ich ambicje i sposoby działania pozostają odmienne.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-1024x390.png" alt="" class="wp-image-5931" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/02.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Sandra Drzymalska otrzymuje dzięki temu ogromną przestrzeń aktorską. Jej Izabela potrafi wzbudzać zarówno sympatię, jak i irytację. Można ją podziwiać, współczuć jej, a chwilę później zdecydowanie potępiać jej zachowanie. To bez wątpienia najpełniejsza i najbardziej wyrazista spośród czterech ekranowych interpretacji Izabeli Łęckiej. Trzeba jednak pamiętać, że jest to już w znacznym stopniu reinterpretacja postaci, a nie próba wiernego odtworzenia bohaterki Prusa.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Cztery epoki, cztery spojrzenia</strong></h2>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Czy zatem można wskazać najlepszą ekranizację „Lalki”? Nie sądzę, aby miało to szczególny sens. Nie jest to przecież konkurs piękności, w którym należałoby wybrać zwycięzcę. Każda epoka posługuje się innym językiem, a każdy twórca wnosi do znanej historii własną wrażliwość.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Dobra literatura ma tę niezwykłą właściwość, że pozwala kolejnym pokoleniom odkrywać w sobie nowe znaczenia. Nie wyczerpuje się po jednej, nawet wybitnej ekranizacji. W ostatnich latach obserwujemy zresztą prawdziwy powrót do klasyki. Francuzi po raz kolejny sięgnęli po „Nędzników” Victora Hugo, tym razem w reżyserii Freda Cavayé, mimo że powieść doczekała się już licznych filmowych i telewizyjnych interpretacji na całym świecie. Nowe „Wichrowe wzgórza” ponownie wywołały dyskusję o granicach swobody adaptacyjnej. Na ekrany trafiła także kolejna wersja „Rozważnej i romantycznej”, choć po znakomitym filmie Anga Lee z Emmą Thompson mogło się wydawać, że w tej historii powiedziano już wszystko. A jednak kolejne pokolenia wciąż odnajdują w tych powieściach coś własnego.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Podobnie jest z „Lalką”. Has stworzył dzieło podporządkowane autorskiej wizji świata, opowieść o wyobcowaniu, przemijaniu i niemożności odnalezienia własnego miejsca. Ber, dysponując znacznie większą ilością czasu ekranowego, mógł pozwolić sobie na pełniejsze odtworzenie powieści i pogłębienie psychologii bohaterów. Kawalski wydobył przede wszystkim wymiar romantyczny, tworząc historię przystępniejszą, być może szczególnie atrakcyjną dla młodszej publiczności. Maślona z kolei wykorzystał Prusa do opowiedzenia o emancypacji, poszukiwaniu własnej drogi i próbie wyrwania się z narzuconych konwenansów. Każda z tych interpretacji akcentuje coś innego. Żadna nie unieważnia pozostałych.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/LALKA-Wokulski-i-Lecka-spacer-1024x390.jpg" alt="" class="wp-image-5934" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/LALKA-Wokulski-i-Lecka-spacer-1024x390.jpg 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/LALKA-Wokulski-i-Lecka-spacer-767x292.jpg 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/LALKA-Wokulski-i-Lecka-spacer-300x114.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/LALKA-Wokulski-i-Lecka-spacer.jpg 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Gdybym jednak miał wskazać ekranizację najbliższą mojemu sposobowi odczytywania „Lalki”, wybrałbym serial Ryszarda Bera. Przede wszystkim ze względu na pełnię opowieści, psychologiczną złożoność postaci i znakomite aktorstwo, zwłaszcza Bronisława Pawlika i Jerzego Kamasa. Nie oznacza to jednak, że pozostałe realizacje uważam za mniej wartościowe. Przeciwnie, mamy wyjątkowy komfort posiadania czterech interesujących, odmiennych ekranizacji tej samej powieści. Każda oferuje coś, czego nie znajdziemy w pozostałych. I co najważniejsze, żadnej nie można uznać za artystyczną porażkę.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">A skoro na potrzeby tego tekstu obejrzałem wszystkie cztery niemal jedna po drugiej, żeby odświeżyć sobie pamięć i porównać szczegóły, mam tylko jedną, całkiem osobistą nadzieję: że przez najbliższe dziesięć lat nikt już nie wpadnie na pomysł nakręcenia kolejnej „Lalki”.</p>



<div class="recenzja-stopka">
<span class="ocena"></span>   
<span class="podpis">Jakub Kossakowski</span>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/pub/cztery-lalki-trzy-postacie-i-wiele-sposobow-na-prusa-cz-3/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Sam Neill &#8211; sztuka sprzeczności</title>
		<link>https://www.filmiks.pl/pub/sam-neill-sztuka-sprzecznosci/</link>
					<comments>https://www.filmiks.pl/pub/sam-neill-sztuka-sprzecznosci/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[jk]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 01 Nov 2026 16:40:04 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[PUBLICYSTYKA]]></category>
		<category><![CDATA[FELIETONY]]></category>
		<category><![CDATA[TOP]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://www.filmiks.pl/?p=5891</guid>

					<description><![CDATA[Sam Neill pozostanie w mojej pamięci w wielu filmowych obrazach. Ale przede wszystkim będę pamiętał jego twarz w „Fortepianie”. Twarz człowieka, który w jednej chwili traci wszystko, czego tak rozpaczliwie próbował się trzymać.]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph"><strong>Listopad jest naturalnym czasem wspominania tych, którzy odeszli. Zarówno naszych bliskich, jak i osób mających w jakiś sposób wpływ na nasze życie. Każdy rok przynosi również straty w świecie kultury. 13 lipca tego roku odszedł Sam Neill, jeden z najbardziej charakterystycznych aktorów swojego pokolenia. Nie chciałbym jednak, aby ten tekst był kolejnym zestawieniem najważniejszych ról czy rodzajem epitafium. Zależy mi raczej na pokazaniu, na czym polegała jego wyjątkowość i jak wielką stratę poniosło kino.</strong></p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Sam Neill nie był supergwiazdą w hollywoodzkim rozumieniu tego słowa. A jednak trudno znaleźć kogoś, kto nie kojarzyłby jego twarzy. Dla większości widzów pozostanie niezapomnianym doktorem Alanem Grantem z „Parku Jurajskiego” Stevena Spielberga. Dla miłośników kina artystycznego &#8211; aktorem, który stworzył niezwykłą, wręcz ekstremalną kreację w „Opętaniu” Andrzeja Żuławskiego. Wielbiciele horroru i science fiction pamiętają go z „Omenu III”, „W paszczy szaleństwa” Johna Carpentera czy „Ukrytego wymiaru” Paula W.S. Andersona. Trudno też zapomnieć jego drugoplanową rolę w „Polowaniu na Czerwony Październik” Johna McTiernana czy tytułowego „Merlina” z telewizyjnego miniserialu z 1998 roku. Ten ostatni pozostaje zresztą jednym z moich ulubionych występów Neilla. To opowieść niezwykle urocza, momentami chwytająca za serce, mówiąca również o przemijaniu. Ale dla mnie Sam Neill na zawsze pozostanie związany przede wszystkim z jednym filmem -„Fortepianem” Jane Campion.</p>



<div class="wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex">
<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/jurassic-park_cdfd7d76.jpg" alt="" class="wp-image-5893" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/jurassic-park_cdfd7d76.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/jurassic-park_cdfd7d76-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/jurassic-park_cdfd7d76-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>



<div class="wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow">
<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1020" height="700" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/possession_TwKYo7.jpg" alt="" class="wp-image-5894" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/possession_TwKYo7.jpg 1020w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/possession_TwKYo7-300x206.jpg 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/possession_TwKYo7-768x527.jpg 768w" sizes="auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px" /></figure>
</div>
</div>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Warto przypomnieć sobie „Fortepian”, choć nie jest to kino łatwe. To film wymagający emocjonalnie, a jednocześnie jeden z najpiękniejszych przykładów kina totalnego. Jest w nim właściwie wszystko, co składa się na magię kina. Wybitna reżyseria Jane Campion, niezwykłe zdjęcia Stuarta Dryburgh, przepiękne plenery Nowej Zelandii, poruszająca muzyka Michaela Nymana. I aktorstwo, w którym trudno znaleźć choćby jedną słabszą kreację. Holly Hunter, Harvey Keitel, młodziutka Anna Paquin &#8211; wszyscy stworzyli postacie niezwykle wiarygodne, pełne emocji i wewnętrznych sprzeczności.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Właśnie ta ostatnia cecha wydaje mi się szczególnie istotna w przypadku Sama Neilla. Niewielu jest aktorów potrafiących w jednej chwili pokazać tak wiele sprzecznych emocji. Być jednocześnie twardymi i bezradnymi, okrutnymi i wrażliwymi, budzić niechęć, a za moment współczucie. Przychodzi mi tutaj na myśl jedynie Ed Harris. Obaj są niezwykle charakterystyczni, znakomicie odnajdują się w rolach drugoplanowych, potrafią stworzyć postać człowieka silnego, a jednocześnie odsłonić jego najbardziej wrażliwą stronę. „Fortepian” jest dla mnie jednym z najlepszych przykładów tej umiejętności Neilla.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1050" height="400" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/9552ce05-53bb-424d-9902-92c11a90a061.png" alt="" class="wp-image-5896" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/9552ce05-53bb-424d-9902-92c11a90a061.png 1050w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/9552ce05-53bb-424d-9902-92c11a90a061-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/9552ce05-53bb-424d-9902-92c11a90a061-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/9552ce05-53bb-424d-9902-92c11a90a061-1024x390.png 1024w" sizes="auto, (max-width: 1050px) 100vw, 1050px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Akcja filmu rozgrywa się w XIX wieku, w kolonialnej Nowej Zelandii. Ada (Holly Hunter), niema od dzieciństwa, zostaje wraz z kilkuletnią córką (Anna Paquin) wysłana na drugi koniec świata, aby poślubić nieznanego sobie mężczyznę. To małżeństwo będące w gruncie rzeczy rodzajem transakcji. Ada zabiera ze sobą ukochany fortepian, stanowiący dla niej sposób wyrażania emocji niemożliwych do przekazania słowami. Jednak jej przyszły mąż, Alisdair Stewart (Sam Neill), odmawia przetransportowania instrumentu przez trudny, zalesiony teren. Fortepian pozostaje na plaży, ku rozpaczy kobiety. Wkrótce trafia do George&#8217;a Bainesa (Harvey Keitel), sąsiada Stewarta, proponującego Adzie osobliwy układ. Będzie mogła odzyskać instrument w zamian za wizyty w jego domu i grę. Każde spotkanie, a później również zgoda na coraz śmielszy kontakt fizyczny, stają się częścią tej transakcji. Baines od początku jest Adą zafascynowany, nie ukrywa swojego pożądania, chwilami przekraczając granice budzące dyskomfort nawet z dzisiejszej perspektywy. Jednak z czasem między bohaterami rodzi się uczucie, a Ada zaczyna odwzajemniać jego namiętność. Tymczasem jej małżeństwo ze Stewartem pozostaje związkiem pozbawionym bliskości. Mąż jest człowiekiem surowym, emocjonalnie niedostępnym, niepotrafiącym znaleźć z Adą porozumienia.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/yTutQ37-1024x390.png" alt="" class="wp-image-5897" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/yTutQ37-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/yTutQ37-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/yTutQ37-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/yTutQ37.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W tym wybitnym filmie Sam Neill gra właściwie postać drugoplanową. A jednak jego kreacja jest dla mnie jednym z najważniejszych elementów całej opowieści. Chciałbym zatrzymać się przy trzech scenach znakomicie pokazujących skalę jego aktorskich możliwości. Pierwsza jest niezwykle oszczędna, niemal statyczna. Druga stanowi gwałtowną eksplozję emocji. Trzecia, będąca ich konsekwencją, pokazuje człowieka ostatecznie załamującego się pod ciężarem własnych uczuć.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Stewart przechodzi obok domu Bainesa. Towarzyszy mu pies. Kiedy wchodzi na ganek, słyszy dobiegające z wnętrza odgłosy. Zaintrygowany, ale też wyraźnie onieśmielony, zbliża się do drewnianej ściany. Przez szczelinę zaczyna obserwować to, co dzieje się w środku. Ciekawość miesza się ze wstydem i zakłopotaniem. Stewart przeczuwa rozgrywającą się za ścianą intymną scenę, nie wiedząc jeszcze, że uczestniczy w niej jego żona. Sam Neill gra tę sytuację z niezwykłą subtelnością. Widzimy człowieka nieporadnego, zagubionego, uświadamiającego sobie być może po raz pierwszy, jak bardzo brakuje mu bliskości. Nie tylko fizycznej, ale przede wszystkim emocjonalnej.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Kiedy rozpoznaje Adę, jego twarz zaczyna wyrażać coś znacznie bardziej złożonego niż zwykła zazdrość. Obserwuje żonę dobrowolnie oddającą się innemu mężczyźnie. Cała scena miłosna rozgrywa się powoli, niemal ceremonialnie. Zdejmowanie kolejnych warstw ubrań, gorsetów i elementów kobiecej garderoby trwa, a Stewart pozostaje po drugiej stronie ściany. Patrzy na coś, czego sam nigdy nie doświadczył. Ale jest jeszcze jeden moment, szczególnie poruszający. Ada, niema od dzieciństwa, wydaje dźwięki rozkoszy. Dla Stewarta jest to odkrycie niemal nie do zniesienia. Nie chodzi już wyłącznie o zdradę fizyczną. Baines otrzymuje od Ady coś, czego jej mąż nigdy nie potrafił z niej wydobyć. Jakby posiadł nie tylko jej ciało, ale również duszę. I Neill pokazuje to wszystko bez słów.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Bl4ffKp-1024x390.png" alt="" class="wp-image-5898" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Bl4ffKp-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Bl4ffKp-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Bl4ffKp-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/Bl4ffKp.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Jest w tej scenie jeszcze jeden drobny szczegół, który wyjątkowo zapadł mi w pamięć. Pies towarzyszący Stewartowi zaczyna lizać jego dłoń. Mężczyzna, wcześniej traktujący zwierzę raczej użytkowo, teraz nie reaguje. Jest tak pochłonięty obserwowaną sceną, że pozwala na ten gest bliskości. Dopiero po chwili, odrywając się od podglądania kochanków, z niesmakiem wyciera obślinioną rękę o drewniane deski. Jakby Stewart na moment odsłonił się nie tylko przed widzem, ale również przed samym sobą. Odzyskawszy świadomość własnego zachowania, natychmiast próbuje przywrócić dawny porządek. Cała scena jest inscenizacyjnie bardzo oszczędna. Właściwie niewiele się dzieje, ale sposób filmowania, subiektywność spojrzenia i przede wszystkim aktorstwo Neilla sprawiają, że niemal wchodzimy do jego głowy. Widzimy nie tylko zdradzonego męża, lecz człowieka nagle odkrywającego własną samotność.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Druga scena stanowi niemal całkowite przeciwieństwo pierwszej. Gdy Stewart odkrywa zdradę żony, próbuje odzyskać nad nią kontrolę, dając upust narastającej w nim wściekłości. Odcina Adzie palec, a następnie przesyła go Bainesowi za pośrednictwem córki kobiety, grożąc dalszym okaleczeniem żony, jeśli kochankowie nie zerwą kontaktów. Neill pokazuje tutaj człowieka całkowicie rozstrojonego, skrzywdzonego, pogubionego, ale jednocześnie agresywnego i zdolnego do okrucieństwa. Wcześniejsza scena podglądania pozwoliła nam dostrzec w nim kogoś więcej niż surowego, despotycznego męża. Teraz jego przemoc nie staje się przez to mniej przerażająca, ale nabiera dodatkowego, tragicznego wymiaru. Jest to człowiek cierpiący i niepotrafiący poradzić sobie z własnym bólem. Właśnie te sprzeczności czynią postać Stewarta tak interesującą. Obie sceny są jednak w pewnym sensie przygotowaniem do trzeciej, moim zdaniem najważniejszej.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/d38866a3-7505-492e-b206-2618beabf705-1024x390.png" alt="" class="wp-image-5899" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/d38866a3-7505-492e-b206-2618beabf705-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/d38866a3-7505-492e-b206-2618beabf705-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/d38866a3-7505-492e-b206-2618beabf705-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/d38866a3-7505-492e-b206-2618beabf705.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Jest noc. W domu Bainesa wszyscy już śpią. Wtedy Stewart pojawia się z bronią. Powoli podchodzi do łóżka, na którym leży Baines. Mierzy do niego i odciąga kurek. Dźwięk budzi śpiącego mężczyznę i wydaje się, że za chwilę dojdzie do tragedii. Baines jednak nie reaguje gwałtownie. Nie próbuje uciekać ani walczyć. Jakby spodziewał się, że wcześniej czy później do takiej konfrontacji musi dojść.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Scena rozgrywa się niemal w całkowitej ciszy. Twarz Stewarta jest tylko częściowo oświetlona światłem lampy. Stoi nad Bainesem, góruje nad nim. Nawet kiedy ten podnosi się na łóżku, różnica wysokości pozostaje wyraźna. Stewart ma broń, ma przewagę fizyczną, wydaje się panować nad sytuacją. Ale czy rzeczywiście panuje? Neill gra tę scenę niezwykle oszczędnie. Nie ma tu wielkich gestów ani gwałtownych wybuchów. Jest raczej coś na kształt monologu człowieka, który sam nie do końca wierzy w to, co mówi. Można odnieść wrażenie, że gdyby Baines zareagował inaczej, próbował się bronić albo sprowokował Stewarta, być może doszłoby do zabójstwa. Ale nic takiego się nie dzieje.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">W pewnym momencie Stewart pyta Bainesa, czy Ada kiedykolwiek do niego mówiła. Baines zaprzecza. Wtedy Stewart przyznaje, że on sam usłyszał jej głos. Nie w dosłownym sensie. Usłyszał w swojej głowie całe zdania, jakby wypowiedziane przez Adę całą sobą. Prosiła, żeby pozwolił jej odejść. To niezwykle mocny moment. Człowiek, przez cały film niepotrafiący porozumieć się z własną żoną, nagle słyszy ją wyraźniej niż kiedykolwiek wcześniej. Rozumie coś, czego dotąd nie chciał albo nie potrafił zrozumieć. I właśnie wtedy zaczyna się łamać.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1050" height="400" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/0e95d9d1-3e0b-46d5-85d8-c3c5a72c1475.png" alt="" class="wp-image-5901" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/0e95d9d1-3e0b-46d5-85d8-c3c5a72c1475.png 1050w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/0e95d9d1-3e0b-46d5-85d8-c3c5a72c1475-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/0e95d9d1-3e0b-46d5-85d8-c3c5a72c1475-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/0e95d9d1-3e0b-46d5-85d8-c3c5a72c1475-1024x390.png 1024w" sizes="auto, (max-width: 1050px) 100vw, 1050px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Neill pokazuje mężczyznę całkowicie zdruzgotanego. Jeszcze przed chwilą gotowego zabić, teraz powoli uświadamiającego sobie bezsens własnych działań. Być może po raz pierwszy naprawdę rozumiejącego, że nie można zmusić drugiej osoby do miłości. W końcu pozwala im odejść. Żąda tylko, aby następnego ranka jak najszybciej opuścili to miejsce. Nie chce ich więcej widzieć. W tej decyzji nie ma jednak wielkiego triumfu moralnego. Nie mam nawet pewności czy Stewart sam wierzy, że jest zdolny do takiego gestu. Raczej obserwujemy człowieka ostatecznie pokonanego przez własną samotność i niemożność nawiązania bliskości.</p>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">I właśnie tutaj ujawnia się dla mnie niezwykła siła aktorstwa Sama Neilla. W ciągu kilku scen potrafi pokazać człowieka jednocześnie surowego i bezradnego, okrutnego i wrażliwego, spragnionego miłości i całkowicie niezdolnego do jej okazania. Nie próbuje przy tym wymuszać na widzu współczucia ani usprawiedliwiać swojego bohatera. Pozwala nam jednak zobaczyć jego wewnętrzne pęknięcie. A to jest coś znacznie trudniejszego niż samo zagranie zazdrości, gniewu czy rozpaczy.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="390" src="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/7e53be86-a464-4970-8dc7-a3e45dcb274d-1024x390.png" alt="" class="wp-image-5902" srcset="https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/7e53be86-a464-4970-8dc7-a3e45dcb274d-1024x390.png 1024w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/7e53be86-a464-4970-8dc7-a3e45dcb274d-300x114.png 300w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/7e53be86-a464-4970-8dc7-a3e45dcb274d-767x292.png 767w, https://www.filmiks.pl/wp-content/uploads/2026/11/7e53be86-a464-4970-8dc7-a3e45dcb274d.png 1050w" sizes="auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<p class="has-text-align-justify wp-block-paragraph">Sam Neill pozostanie w mojej pamięci w wielu filmowych obrazach. Kiedy w „Merlinie” odmładza siebie i ukochaną, mówiąc, że zostało mu jeszcze trochę magii. Kiedy w „Polowaniu na Czerwony Październik” umiera ze świadomością, że nigdy nie zobaczy Ameryki, o której tak marzył. Kiedy w „Parku Jurajskim” pozwala, aby przerażone dzieci przytuliły się do niego i zasnęły, choć wcześniej sam nie potrafił odnaleźć się w ich towarzystwie. Ale przede wszystkim będę pamiętał jego twarz w „Fortepianie”. Twarz człowieka, który trzymając broń, mając przewagę nad rywalem pozwala mu odejść ze swoją żoną. Człowieka, który w jednej chwili traci wszystko, czego tak rozpaczliwie próbował się trzymać.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Będzie mi brakowało nowych ról tego wybitnego aktora.</p>



<div class="recenzja-stopka">
<span class="ocena"></span>   
<span class="podpis">Jakub Kossakowski</span>
</div>



<p class="wp-block-paragraph"></p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://www.filmiks.pl/pub/sam-neill-sztuka-sprzecznosci/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
