Guwernantka z piekła rodem (Victorian Psycho)

Poproszeni o zobrazowanie czystego zła, większość z nas pomyśli o biblijnych diabłach, piekielnych otchłaniach i niewyobrażalnych potworach. Najstraszniejsze demony mogą jednak kryć się w najmniej oczywistych miejscach – na przykład pod postacią uroczej blondynki. A gdy staniesz jej na drodze, nie ma dla ciebie ratunku.

Ciężko o lepszą scenerię dla horroru niż wiktoriańska Anglia. Mroczne zaułki Londynu, w których grasują seryjni mordercy i najróżniejsze monstra, salony, gdzie przy blasku świec odbywają się seanse spirytystyczne, czy wreszcie odcięte od świata prowincjonalne posiadłości, skrywające tajemnice, o których nie śniło się zwykłym śmiertelnikom. Trudno się dziwić, że tak wiele autorów czerpie inspirację z atmosfery tej epoki, która zdaje się być stworzona dla opowieści grozy. Z jej klimatu nie omieszkała skorzystać również Virginia Feito, autorka powieści „Victorian Psycho”, wydanej na początku 2025 roku. Książka błyskawicznie doczekała się filmowej adaptacji, która trafia na ekrany kin niespełna dwa lata po literackiej premierze. Scenariusz został napisany przez samą Feito, a reżyserskie stery objął Zachary Wigon („Azyl”, „Komputerowa miłość”).

Główną bohaterką obrazu jest Winifred Notty (Maika Monroe), którą poznajemy w pierwszych dniach jej nowej posady. Zatrudniona jako guwernantka w odosobnionej rezydencji, ma sprawować opiekę nad dziećmi zamożnej rodziny Poundsów: Andrew (Jacobi Jupe) i Drusillą (Evie Templeton). Twórcy nie spieszą się z odkrywaniem kart dotyczących przeszłości panny Notty, stawiając widzów przed wielką niewiadomą. Tytuł filmu jest jednak nieprzypadkowy i szybko okazuje się, że bohaterka ledwo jest w stanie ukrywać swoją prawdziwą twarz. W tej mrocznej scenerii angielskich bagien ledwo kto jest dobrym człowiekiem, lecz Winifred uosabia zło w najczystszej postaci (choć, jak sama twierdzi, inni mogliby zazdrościć jej czystości umysłu). Młoda guwernantka ma jednak cel, którego kurczowo zamierza się trzymać: posada w Ensor House nie skończy się jak wszystkie poprzednie, w morzu krwi i zmasakrowanych ciał niewinnych istnień.

Nie zapowiada się jednak, jakoby rodzina Poundsów nadawała się do pomocy w realizacji tego postanowienia. Pan domu (Jason Isaacs) to człowiek skupiony przede wszystkim na sobie, a jego zainteresowania rzadko wykraczają poza ograniczoną naukę i prymitywne namiętności. Jego żona (Ruth Wilson) od początku nie ufa bohaterce, a młodzieńcza uroda Winifred stanowi w jej oczach zagrożenie dla małżeńskiej hierarchii. Jedyną osobą oferującą guwernantce choć cień bezwarunkowej sympatii jest panna Lamb (Thomasin McKenzie), naiwna niańka zatrudniona w posiadłości. W miarę rozwoju wydarzeń staje się pewne, że w tym zepsutym świecie nie ma szansy na happy end, a drzemiące w niepozornej pannie Notty demoniczne żądze będą musiały wyjść na światło dzienne.

Po nieco rozwlekłym początku film nabiera tempa, a każdą kolejną scenę ogląda się ciekawiej od poprzedniej. Nie można wprawdzie stwierdzić, że fabuła szczególnie zapadała w pamięć, ale parę zręcznie wplecionych zwrotów akcji skutecznie podtrzymuje zainteresowanie. W centrum uwagi niezmiennie pozostaje Winifred, bezczelnie podła, odpychająca i zepsuta do szpiku kości. Antypatyczne protagonistki to zresztą specjalność Virginii Feito, której debiut „Pani March” również opierał się na budzącej niechęć bohaterce. Nasza tytułowa „psycholka” podkręca emocje aż do końca, a mimo to, nikt nie odwraca wzroku od ekranu. Z dziką fascynacją obserwujemy, jak z każdą kolejną minutą guwernantka udowadnia nam, iż ludzka moralność jest konceptem całkowicie jej obcym. Można by oczekiwać, że twórcy spróbują przemycić głębsze przesłanie, ale na szczęście nie czuli potrzeby moralizowania. Zamiast tego dostajemy krwawą, bezkompromisową rozrywkę, która doskonale odnajduje się w swojej konwencji.

Całe przedsięwzięcie mogłoby jednak skończyć się klapą, gdyby nie fenomenalny pokaz umiejętności Maiki Monroe. Jej występ momentami przywodzi na myśl Mię Goth w „Pearl”, a niezwykła precyzja, z jaką aktorka operuje mimiką i poszczególnymi gestami, kojarzy się z Lily-Rose Depp w najnowszej adaptacji „Nosferatu”. Nie ma ani jednej klatki, w której Monroe nie skupiałaby na sobie uwagi, z każdym mięśniem jej ciała idealnie wchodzącym w rolę. Pozostali członkowie obsady również stają na wysokości zadania, szczególnie młodziutki Jacobi Jupe, który udowadnia, że wiek nie musi iść w parze z aktorskim doświadczeniem. Jego występ jest niezwykle dojrzały i świadczy o ogromnym talencie, który mogliśmy podziwiać już w „Hamnecie”. Nie mam wątpliwości, że jeszcze nie raz usłyszymy o tym nazwisku.

„Victorian Psycho” to propozycja, która powinna przypaść do gustu przede wszystkim miłośnikom horrorów z komediowym zacięciem, niebojących się czarnego humoru, groteski i odrobiny makabry. Obraz dostarcza sporo frajdy podczas seansu, swoim slasherowym nastrojem i żartami nawiązującymi do klasycznej brytyjskiej komedii. Co więcej, to jeden z tych tytułów, które najlepiej smakują oglądane w towarzystwie. Jeśli więc szukacie czegoś na wieczorny seans z przyjaciółmi, film Wigona będzie strzałem w dziesiątkę.